11 November 2019

News Flash
प्रकाश पवार

प्रकाश पवार

मराठा आरक्षणाचे आव्हान बहुपदरी

ऐंशीच्या दशकापासून ते थेट समकालीन दशकाच्या सुरुवातीपर्यंत मराठा आरक्षणाची चळवळ राज्य सरकारच्या पुढे नमते घेत होती.

भाजपचा नवमहाराष्ट्र

नव्वदीच्या दशकामध्ये आधुनिक महाराष्ट्राच्या जागी नवमहाराष्ट्राच्या राजकारणाची सुरुवात झाली होती.

आरक्षणाचा पक्षी

जातीच्या राजकारणाचा ऱ्हास हे चर्चाविश्व सध्या खूप लोकप्रिय आहे.

सामाजिक घुसळण

महाराष्ट्राच्या राजकारणाचे ताणेबाणे गेली तीन-चार वर्षांपासून बदलत आहेत.

उत्तर प्रदेशातील बदलते प्रश्न

उत्तर प्रदेशच्या निवडणुकीत प्रचारसभांच्या पलीकडे सुरू आहे

उच्च जातिवर्चस्वाचे प्रारूप

उत्तराखंडमध्ये भाजप-काँग्रेस अशी सरळ दुहेरी पक्षीय स्पर्धा दिसते.

पर्यायी राजकारणाचा आरंभ

उत्तर प्रदेशसह पाच राज्यांतील विधानसभांच्या निवडणुकांची प्रक्रिया १७ जानेवारीपासून अधिकृतपणे सुरू झाली.

अस्मिताकेंद्री राजकारणाची पुनर्जुळणी

या दशकात मनुष्याची व्याख्या सार्वजनिक पातळीवर व्यापक झाली.

सैर.. सहिष्णु भारताची!

‘बहुविधतेमध्ये एकता’ हे भारतीय समाजाचे व्यवच्छेदक लक्षण ठरते. बहुविधता हा भारतीय लोकशाहीच्या स्थर्याचा आणि विकासाचा महत्त्वाचा आधारस्तंभ आहे. त्यास युरोपीय देशांमध्ये ‘अनेकसत्तावाद’ संबोधले जाते. त्याचा वेध भारतात पंडित नेहरूंनी ‘डिस्कव्हरी ऑफ इंडिया’ या पुस्तकाद्वारे घेतला होता. अमेरिकन सामाजिक शास्त्रे अनेकसत्तावादाचा सिद्धान्त मांडतात. अशा बहुविधतेवर आधारलेल्या समाजव्यवस्थेचा आणि मूल्यव्यवस्थेचा शोध व पुनशरेधाचा प्रयत्न जगभर सर्वत्र सातत्याने […]

भाजप वरचढ, पण..

मराठवाडा व पश्चिम महाराष्ट्रात मराठा मोर्चाचा फायदा दोन्ही काँग्रेस पक्षांना झाला.

बहुसंख्याक-अल्पसंख्याक वादंगातून हद्दपारी

महाराष्ट्रातही बहुसंख्याक-अल्पसंख्याकांच्या सत्ता संबंधाची व सामाजिक संबंधाची घुसळण दिसते.

अलीकडचा लोकानुरंजनवाद

लोकांना मोठी आश्वासने देऊन, झटपट लोकप्रियता मिळवून हे नेतृत्व लोकमानसावर नियंत्रण मिळवत आहे.

सत्तेच्या दोन भावमुद्रा

स्त्रियांचा राजकारणातील सहभाग संख्येने कमी होता, तो आता स्थानिक पातळीवर वाढतो आहे

सत्ताकांक्षी अभिजनांचे चौरंगी हिंदुत्व

भाजप व शिवसेनेने सत्ताधारी व सत्ताविरोधी अशा दोन्ही पातळींवरील अवकाश गेली दोन वर्षे व्यापला होता.

विकासरहित दृष्टीविरुद्धचा असंतोष

सर्वसामान्य लोकांच्या सर्वसामान्य सामूहिक कृती मोर्चात दिसत आहेत.

उपप्रदेशांतील वर्चस्वाची स्पर्धा

राजकीय घडामोडीमधून महाराष्ट्रातील उपप्रादेशिक सत्तासंघर्ष दिसतो.

सलोखा संग्रहालयात, विरोध मैदानात

समकालीन दशकात िहदुत्व परिवाराकडे दलित समाज जवळजवळ एकचतुर्थाश वळला आहे.

भूमिहीनांचे दुहेरी शोषण

कसेल त्यांची जमीन, पण नसेल त्याचे काय, हा प्रश्न दादासाहेब गायकवाडांनी उपस्थित केला होता.

उच्च जातींचे ‘लोकप्रतिनिधित्व’

उच्च जाती आणि उच्च जात्येतर यांनी एकमेकांना इतरेजन म्हणून लोकप्रतिनिधित्वाच्या क्षेत्रातून हद्दपार केले

राज्यकर्ते दुहेरी भूमिकेत

साटेलोटे (क्रोनी) भांडवलदारी ही संकल्पना भारतीय राजकारणात वरपासून तळागाळापर्यंत पोहोचली आहे.

हिंदूकरण

बहुजन व गटबाजी यांच्यावर हिंदूकरणाच्या रसायनाचा वापर केला गेला.

राजकीय हिंदुत्व क्रांती

आज मराठा आणि ओबीसी समाज भाजपमध्ये समावेशनासाठी तयार असल्याचे दिसते.

दलित राजकारण : समीकरणाचे पेचू

निवडणुकीच्या राजकारणात मत व समाज यांची समीकरणे सतत मांडली जातात

‘काँमुभा’ पुढील मतांचे आव्हान

मोदीप्रणीत काँमुभा ब्रॅण्डला राजकीय आखाडय़ात तीन वर्षे पूर्ण झाली आहेत.