Why S&P 500 recovered despite geopolitical risks: अमेरिकन शेअर बाजारात नुकतीच मोठी तेजी दिसून आली. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संघर्षामुळे आतापर्यंत झालेले सर्व नुकसान बाजाराने भरून काढले आहे. जागतिक अर्थव्यवस्थेवर ओढवू शकणारी ‘सर्वात वाईट परिस्थिती’ अजूनही टाळता येणे शक्य आहे, याबद्दल ‘वॉल स्ट्रीट’मध्ये (अमेरिकी शेअर बाजार) आशावाद कायम असल्याने ही तेजी आली आहे.
प्रमुख S&P 500 निर्देशांकात १ टक्क्याची वाढ झाली असून, फेब्रुवारीच्या अखेरीस अमेरिका आणि इस्रायलने इराणवर हल्ला करण्यापूर्वी तो ज्या पातळीवर होता, तिथेच तो पुन्हा पोहोचला आहे. या वर्षाच्या सुरुवातीला गाठलेल्या आपल्या ‘सर्वकालीन उच्चांका’पेक्षा हा निर्देशांक आता केवळ १.३ टक्क्यांनीच खाली आहे. काल सोमवारी ‘डाऊ जोन्स इंडस्ट्रियल ॲव्हरेज’ निर्देशांकामध्ये ३०१ अंशाची (किंवा ०.६ टक्क्यांची) वाढ झाली, तर ‘नॅस्डॅक कंपोझिट’ निर्देशांक १.२ टक्क्यांनी वधारला.
अगदी तेल बाजारातही जिथे आठवड्याच्या शेवटी झालेल्या शस्त्रसंधी चर्चांमधून युद्धाचा शेवट न झाल्यामुळे किमती प्रति बॅरल १०० अमेरिकन डॉलर्सच्या वर उसळल्या होत्या. पण, सोमवारचा दिवस जसजसा पुढे सरकला, तसतशी किमतींमधील ही वाढ काहीशी ओसरली. एकूणच आर्थिक बाजारांमधील हालचाली, युद्धाला सुरुवात झाल्यापासून दिसून आलेल्या अत्यंत तीव्र चढ-उतारांच्या तुलनेत बऱ्याच सौम्य होत्या.
युद्ध दीर्घकाळ चालेल या चिंतेमुळे आणि दुसरीकडे, कच्च्या तेलाची (क्रूड ऑइलचा) वाहतूक अधिक सुरळीत झाल्यास सर्वच संबंधित पक्षांचा फायदा होईल या आशेमुळे, बाजारांमध्ये सतत दोलायमान स्थिती दिसून येत आहे.
आठवड्याच्या अखेरीस झालेली चर्चा निष्फळ ठरल्यानंतर, राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ‘हॉर्मुझ सामुद्रधुनी’ची नाकेबंदी जाहीर केली. या निर्णयामुळे इराणला तेल विक्रीतून मिळणाऱ्या उत्पन्नाला अटकाव करण्याचा प्रयत्न केला जात असून, त्यामुळे इराणवरील दबाव वाढला आहे.
भारतीय गुंतवणूकदारांच्या संपत्तीमध्ये लाखो करोडो रुपयांची घट
इराण आणि अमेरिका यांच्यात भडकलेल्या युद्धाच्या पार्श्वभूमीवर, मार्च महिन्याच्या सुरुवातीपासूनच परदेशी गुंतवणूकदार भारतीय शेअर्सची सातत्याने विक्री करत आहेत.
२ मार्च ते ९ एप्रिल या कालावधीत, सलग २५ सत्रांमध्ये परदेशी गुंतवणूकदारांनी १.६ लाख कोटी रुपयांच्या भारतीय शेअर्सची निव्वळ विक्री केली. किंबहुना, फेब्रुवारीच्या अखेरीस सुरू झालेली ही विक्रीची मालिका एकूण सलग २७ सत्रांपर्यंत सुरू राहिली. दलाल स्ट्रीटवर आलेल्या प्रचंड मंदीच्या लाटेमागील प्रमुख घटकांपैकी ही सातत्यपूर्ण विक्री ही एक महत्त्वाची बाब होती. या मंदीमुळे मार्च महिन्यात गुंतवणूकदारांच्या संपत्तीमध्ये लाखो करोडो रुपयांची घट झाली आहे. याच महिन्यात सेन्सेक्स आणि निफ्टी ११ टक्क्यांहून अधिक कोसळले, तर ‘होर्मुझ सामुद्रधुनी’ मार्ग प्रभावीपणे बंद झाल्यामुळे तेलाच्या किमती गगनाला भिडल्या आहेत.
