NHAI Toll Plaza Cash Closed Update: टोल नाक्यावर आजपासून रोख पैसे घेणं बंद; NHAI कडून १००% डिजिटल पेमेंट अनिवार्य, पाहा नवे नियम

राष्ट्रीय महामार्गावरील सर्व टोल आता फक्त फास्टॅग (FASTag) किंवा युनिफाइड पेमेंट्स इंटरफेस (UPI) सारख्या डिजिटल माध्यमांद्वारे स्वीकारले जातील, असे NHAI ने स्पष्ट केले आहे. ज्या वाहनांवर फास्टॅग नसेल किंवा ज्यांच्याकडे वैध डिजिटल पेमेंट पर्याय नसेल, त्यांना दंड भरावा लागू शकतो किंवा दुप्पट टोल आकारला जाऊ शकतो.

या निर्णयामागची प्रमुख कारणे काय?

वेगवान प्रवास: रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालयाच्या अधिकाऱ्यांनुसार, पूर्णपणे डिजिटल प्रणालीमुळे वाहने टोल नाक्यांवरून वेगाने पुढे जातील, ज्यामुळे लांब रांगा कमी होऊन प्रवासाच्या वेळेत बचत होईल.
कार्यक्षमता आणि महसूल: या निर्णयामुळे महसुलातील गळती रोखण्यास मदत होईल आणि टोल नाक्यांवरील कामकाजाची कार्यक्षमता वाढेल.
पारदर्शकता: डिजिटल पेमेंटमुळे व्यवहारांचा स्पष्ट मागोवा (Audit trail) घेता येतो, ज्यामुळे टोल वसुलीतील तफावत कमी होऊन जबाबदारी निश्चित होते.
पर्यावरण पूरक: टोल बूथवर प्रक्रिया वेगवान झाल्यामुळे इंधन वापर कमी होईल आणि वाहनांचे उत्सर्जनही घटेल, परिणामी पर्यावरणाचे रक्षण होईल.

मात्र, ग्रामीण किंवा दुर्गम भागातील प्रवाशांना, जे डिजिटल पेमेंट प्रणालीशी परिचित नाहीत, त्यांना या बदलामुळे सुरुवातीला काही अडचणी येऊ शकतात. प्रवासादरम्यान होणारी गैरसोय टाळण्यासाठी वाहनधारकांनी आपले फास्टॅग खाते सक्रिय ठेवण्याचे आणि त्यात पुरेसा बॅलन्स ठेवण्याचे आवाहन प्राधिकरणाने केले आहे. अशा परिस्थितीत, प्रवाशांकडे टोल बूथवर उपलब्ध असलेले QR कोड स्कॅन करून UPI द्वारे त्वरित पेमेंट करण्याचा पर्यायही असेल.

नेटवर्कच्या समस्येमुळे कधीकधी डिजिटल व्यवहारांमध्ये अडथळा येऊ शकतो, असा इशाराही अधिकाऱ्यांनी दिला आहे. त्यामुळे प्रवासाला निघण्यापूर्वी आपला फास्टॅग बँक खात्याशी योग्यरित्या लिंक केलेला असल्याची आणि त्यात पैसे असल्याची खात्री करावी. तसेच, बॅकअप म्हणून स्मार्टफोनमध्ये UPI ॲप ठेवणे प्रवाशांसाठी फायदेशीर ठरेल.