सुनील गावस्करांनी अचानक टॉसवर ठेवला होता पाय, भारत-पाकिस्तान सामन्यातील नाणेफेकीदरम्यान काय घडलं होतं?

भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील सामन्यापूर्वी होणारा टॉस नेहमीच चर्चेचा विषय ठरतो. मात्र, १९८४मध्ये झालेला एक टॉस आजही एका वेगळ्याच कारणामुळे क्रिकेट चाहत्यांच्या स्मरणात आहे. १३ एप्रिल १९८४ रोजी भारत आणि पाकिस्तानचे संघ संयुक्त अरब अमिरातीतील शारजाह क्रिकेट स्टेडियममध्ये आमनेसामने आले होते. हा सामना पहिल्या आशिया कप स्पर्धेतील होता.

सामन्यापूर्वी भारताचे कर्णधार सुनील गावस्कर आणि पाकिस्तानचा कर्णधार जहीर अब्बास यांच्यात एक मजेशीर प्रसंग घडला. टॉस सुरू असताना गावस्करांनी गंमतीने नाण्यावर पाय ठेवला आणि दोन्ही कर्णधारांमध्ये एक हलकाफुलका क्षण निर्माण झाला. हा सामना पहिल्या आशिया चषक स्पर्धेतील होता. त्या स्पर्धेत भारत, पाकिस्तान आणि श्रीलंका असे केवळ तीन संघ सहभागी झाले होते.

भारताने उभारल्या १८८ धावा

भारताने टॉस जिंकून प्रथम फलंदाजी करण्याचा निर्णय घेतला आणि ४६ षटकांत ४ बाद १८८ धावा केल्या. भारताकडून सुरिंदर खन्नाने ७२ चेंडूंमध्ये ५६ धावा करत सर्वाधिक योगदान दिलं. संदीप पाटील यांनी ५० चेंडूंमध्ये ४३ धावा केल्या. कर्णधार सुनील गावस्कर ५५ चेंडूंमध्ये ३६ धावा करून नाबाद राहिले. गुलाम पार्करने २२, तर दिलीप वेंगसरकर यांनी १४ धावा केल्या. पाकिस्तानच्या गोलंदाजांनी चार विकेट्स घेतल्या. शाहिद महबूब, मुदस्सर नजर आणि सरफराज नवाझ यांनी विकेट्स मिळवल्या.

भारताने दिलेल्या लक्ष्याचा पाठलाग करताना पाकिस्तानच्या डावाला सुरुवातीपासूनच गती मिळाली नाही. भारतीय गोलंदाजांनी त्यांचा डाव ३९.४ षटकांत १३४ धावांवर गुंडाळला. पाकिस्तानकडून मोहसिन खानने ३५ धावा करत सर्वाधिक योगदान दिलं, तर कर्णधार जहीर अब्बासने २७ धावा केल्या. कासिम उमरने १६ आणि सलीम मलिकने १५ धावा केल्या. मात्र, पाकिस्तानने ठराविक अंतराने सातत्याने विकेट्स गमावल्याचा फटका त्यांना बसला.

भारतीय गोलंदाजांनी पाकिस्तानच्या या पडझडीत महत्त्वाची भूमिका बजावली आणि भारताने सामन्यावर पूर्ण वर्चस्व राखलं. अखेर पाकिस्तानचा डाव १३४ धावांवर आटोपला आणि भारताने मोठा विजय मिळवला.

भारताने जिंकला पहिला आशिया चषक

या विजयानंतर भारताने आशिया चषकाचं पहिलं विजेतेपद आपल्या नावावर केलं. १९८४मध्ये झालेल्या पहिल्या आशिया चषकामध्ये भारत, पाकिस्तान आणि श्रीलंका असे केवळ तीन संघ सहभागी झाले होते. यानंतर भारत हा आशिया चषकाच्या इतिहासातील सर्वात यशस्वी संघ ठरला आहे. उपलब्ध विजेतेपदांच्या आकडेवारीनुसार भारताने आतापर्यंत विक्रमी ९ वेळा आशिया चषक जिंकला आहे. १९८४, १९८८, १९९०-९१, १९९५, २०१०, २०१६, २०१८, २०२३ आणि २०२५ या स्पर्धाचं जेतेपद भारताने पटकावलं आहे.

श्रीलंकेने ६ वेळा, तर पाकिस्तानने २ वेळा आशिया चषकाचं विजेतेपद पटकावलं आहे. बांगलादेशने ४ वेळा उपविजेतेपद मिळवलं आहे, तर अफगाणिस्तानची सर्वोत्तम कामगिरी म्हणजे संघाने सुपर फोरमध्ये प्रवेश केला.

आशिया चषक : विजेतेपद आणि सर्वोत्तम कामगिरी

भारत: ९ विजेतेपदं
श्रीलंका: ६ विजेतेपदं
पाकिस्तान: २ विजेतेपदं
बांगलादेश: ४ वेळा उपविजेता
अफगाणिस्तान: सर्वोत्तम कामगिरी – सुपर फोर
हाँगकाँग: सर्वोत्तम कामगिरी – साखळी फेरी
यूएई: सर्वोत्तम कामगिरी – साखळी फेरी
नेपाळ: सर्वोत्तम कामगिरी – साखळी फेरी
ओमान: सर्वोत्तम कामगिरी – साखळी फेरी