Blood pressure control tips: आजच्या धावपळीच्या जीवनात, उच्च रक्तदाब ही एक सामान्य पण गंभीर समस्या बनली आहे. जर उच्च रक्तदाब बराच काळ अनियंत्रित राहिला तर तो हृदयरोग आणि स्ट्रोकला कारणीभूत ठरू शकतो. काही लोकांना सकाळी उठताच रक्तदाब वाढल्याचे जाणवते. मात्र, काही घरगुती पेये सेवन केल्याने उच्च रक्तदाब नियंत्रित होण्यास मदत होऊ शकते.

भारतीय योगगुरू आणि आरोग्य तज्ज्ञ डॉ. हंसा योगेंद्र यांनी सकाळचा उच्च रक्तदाब नैसर्गिकरित्या नियंत्रित करण्याचा सल्ला दिला आहे. जीवनशैली आणि आहाराद्वारे सकाळचा उच्च रक्तदाब सहजपणे सामान्य केला जाऊ शकतो, असे तज्ज्ञांनी सांगितले. डॉ. हंसा यांच्या मते, सकाळी आवळा आणि अजमोदा (ओवा) पाणी पिऊन उच्च रक्तदाब सहज आणि नैसर्गिकरित्या नियंत्रित केला जाऊ शकतो. उच्च रक्तदाबामुळे शरीरात कोणती लक्षणे दिसतात आणि आवळा आणि ओवा सेवन केल्याने ते नियंत्रित कसे होते हे तज्ज्ञांकडून जाणून घेऊया.

सामान्य रक्तदाब (प्रौढांमध्ये)

  • १२०/८० मिमीएचजी हा सामान्य रक्तदाब मानला जातो.
  • १२०-१२९/८० हा थोडासा उच्च रक्तदाब मानला जातो.
  • १३०-१३९/८०-८९ हा उच्च रक्तदाब मानला जातो, ज्याला स्टेज १ असेही म्हणतात.
  • १४०/९० किंवा त्याहून अधिक रक्तदाब हा स्टेज २ चा उच्च रक्तदाब मानला जातो.

उच्च रक्तदाबाची सुरुवातीची लक्षणे

शरीरात रक्तदाब वाढण्याची काही स्पष्ट लक्षणे आहेत, ज्याकडे दुर्लक्ष करू नये.

  • तीव्र डोकेदुखी आणि चक्कर येणे.
  • कोणत्याही श्रमाशिवाय थकवा आणि अशक्तपणा जाणवणे.
  • छातीत जडपणा किंवा वेदना.
  • अचानक श्वास घेण्यास त्रास होणे.

डॉ. हंसा योगेंद्र यांच्या मते, सकाळी रिकाम्या पोटी आवळा आणि ओव्याचे पाणी सेवन केल्याने रक्तदाबाच्या रुग्णांसाठी संरक्षणात्मक कवच मिळू शकते. आवळ्याबद्दल बोलायचे झाले, तर आयुर्वेदात आवळ्याला अमृत मानले जाते, परंतु आधुनिक विज्ञान आणि अलीकडील संशोधनदेखील त्याच्या उच्च रक्तदाबविरोधी क्षमतेची पुष्टी करते. जर्नल ऑफ एथनोफार्माकोलॉजीमध्ये प्रकाशित झालेल्या संशोधनानुसार, आवळा रक्तवाहिन्यांच्या आतील अस्तरांना आराम देतो. जेव्हा रक्तवाहिन्या रुंद होतात आणि आराम करतात तेव्हा रक्त प्रवाह सुलभ होतो.

फायटोमेडिसिन जर्नलनुसार, आवळा व्हिटॅमिन सी आणि पॉलीफेनॉलने समृद्ध आहे. उच्च रक्तदाब बहुतेकदा सूज आणि नसांना ऑक्सिडेटिव्ह नुकसान झाल्यामुळे होतो. आवळ्यातील अँटीऑक्सिडंट्स नसांना या नुकसानापासून वाचवतात, त्यांना कडक होण्यापासून रोखतात. आवळा रक्तदाब सामान्य करण्यासाठी औषध म्हणूनदेखील काम करू शकते.

आवळ्यासोबत ओव्याचे पाण्यात उकळून सेवन केले तर हृदयाचे आरोग्य चांगले राहते. या मसाल्यामध्ये मूत्रवर्धक गुणधर्म असतात, जे शरीरातील अतिरिक्त पाणी आणि सोडियम काढून टाकण्यास मदत करतात आणि रक्तदाब सामान्य राहतो. दाहक-विरोधी गुणधर्मांनी समृद्ध, ओव्याच्या सेवनानं जळजळ नियंत्रित राहते आणि रक्तदाब कमी राहतो. त्याचे सेवन रक्तवाहिन्यांना आराम देते. ओव्यामध्ये दाहक-विरोधी गुणधर्म असतात, जे शिरांच्या अंतर्गत जळजळ कमी करतात. ओव्याचे सेवन पचन सुधारते आणि गॅस आणि पोटफुगी नियंत्रित करते, ज्यामुळे शरीराचा अंतर्गत ताण कमी होतो आणि रक्तदाब सामान्य राहतो.

रक्तदाब नियंत्रित करण्यासाठी ओवा खाण्याची योग्य पद्धत

जर तुम्हाला रक्तदाब सामान्य ठेवण्यासाठी ओव्याचे सेवन करायचे असेल, तर ओव्याचे पाणी बनवून त्याचे सेवन करा; ही सर्वात प्रभावी पद्धत आहे. १ चमचा ओवा रात्रभर एक ग्लास पाण्यात भिजत ठेवा. सकाळी हे पाणी उकळवा, ते अर्धे कमी करा आणि रिकाम्या पोटी कोमट प्या. तुम्ही ओवा हलके भाजून पावडर बनवूनदेखील सेवन करू शकता. दररोज जेवणानंतर कोमट पाण्यासोबत चिमूटभर पावडर घ्या आणि तुमचा रक्तदाब सामान्य राहील.

आवळा खाण्याची योग्य पद्धत

सकाळी ताजा आवळा घ्या, तो चिरून घ्या आणि त्याचे सेवन करा. तुम्ही आवळ्याची पावडर बनवूनही त्याचे सेवन करू शकता. अर्धा चमचा आवळा पावडर कोमट पाण्यासोबत घ्या, त्याचा फायदा होईल.
तुम्ही आवळ्याचा रस बनवूनही त्याचे सेवन करू शकता. १० ते २० मिली आवळ्याचा रस पाण्यात मिसळून प्यायला जाऊ शकतो.

आवळा आणि ओव्याचे पाणी कसे प्यावे

साहित्य:

  • २-३ आवळे
  • १ चमचा ओवा मसाला
  • १ ग्लास पाणी
  • लिंबू आणि चवीनुसार मध

तयारीची पद्धत:

जर तुम्हाला रक्तदाब सामान्य करण्यासाठी आवळा आणि सेलेरीचे सेवन करायचे असेल तर आवळा घ्या, त्याचे लहान तुकडे करा आणि ते एक ग्लास पाण्यात घाला. हे पाणी आवळ्यासोबत मिक्सरमध्ये एकत्र करा आणि चांगले मिसळा. भाजून घ्या आणि पावडर बनवा. ही पावडर आवळ्याच्या पाण्यात मिसळा आणि ते सेवन करा. चवीसाठी तुम्ही या पाण्यात एक चमचा मध आणि लिंबूदेखील घालू शकता.