Natural Constipation Relief: बदललेली जीवनशैली, आहारातील अनियमितता, कमी पाणी पिणे आणि वाढता ताण यांमुळे आज अनेकांना पचनाशी संबंधित समस्या जाणवतात. त्यापैकी बद्धकोष्ठता ही सर्वसामान्य समस्या असली तरी ती वारंवार होत असेल, तर तिच्याकडे दुर्लक्ष करणे योग्य नाही. मल कठीण होणे, शौचास बराच वेळ लागणे, पोट जड वाटणे किंवा पोट पूर्ण साफ न झाल्यासारखे जाणवणे, अशी लक्षणे अनेकांना त्रास देतात.
आहारात तंतुमय पदार्थ, भाज्या आणि पुरेसे पाणी यांचा अभाव असल्यास हा त्रास वाढू शकतो. त्यामुळे पचनक्रिया सुरळीत ठेवण्यासाठी रोजच्या आहारात काही नैसर्गिक पदार्थांचा समावेश करणे फायदेशीर ठरू शकते. विशेष बाब म्हणजे आपल्या स्वयंपाकघरात सहज मिळणारी एक हिरवी भाजी यासाठी उपयुक्त ठरू शकते.
बद्धकोष्ठतेचा त्रास का वाढतो?
आपण जे अन्न खातो, त्याचे पचन झाल्यानंतर उरलेला अपशिष्ट पदार्थ शरीरातून बाहेर जाणे आवश्यक असते. मात्र, आहारात तंतू कमी असणे, दिवसभर पुरेसे पाणी न पिणे, शारीरिक हालचाल कमी असणे आणि शौचाची इच्छा वारंवार दाबणे यांमुळे बद्धकोष्ठतेचा त्रास होऊ शकतो.
अशा वेळी मल अधिक कठीण होतो आणि तो बाहेर टाकताना जोर लावावा लागू शकतो. त्यामुळे शौचालयात बराच वेळ बसावे लागणे, पोट फुगणे, अस्वस्थता आणि पोट साफ न झाल्याची भावना निर्माण होऊ शकते. दीर्घकाळ हा त्रास राहिल्यास मूळव्याध किंवा गुदद्वाराला भेग पडण्यासारख्या समस्या निर्माण होण्याचा धोका वाढू शकतो.
पचनक्रिया सुधारण्यासाठी आहार महत्त्वाचा
बद्धकोष्ठतेवर केवळ एका पदार्थाला रामबाण उपाय मानणे योग्य नाही. मात्र, तंतुमय भाज्या, फळे, कडधान्ये आणि पुरेसे द्रवपदार्थ यांचा संतुलित आहार घेतल्यास पचनसंस्थेच्या आरोग्याला मदत मिळू शकते.
विशेषतः कडवट चवीची एक हिरवी भाजी पचनासाठी पारंपरिक आहारात वापरली जाते. या भाजीमध्ये तंतू आणि विविध पोषक घटक आढळतात. त्यामुळे आहाराचा भाग म्हणून तिचे योग्य प्रमाणात सेवन केल्यास मल मऊ होण्यास आणि आतड्यांची हालचाल सुरळीत राहण्यास मदत होऊ शकते.
पोट फुगणे आणि अपचनातही आहारातून मिळू शकतो फायदा
पचन नीट होत नसल्यास पोट फुगणे, गॅस होणे किंवा जडपणा जाणवू शकतो. अशा वेळी हलका, संतुलित आणि तंतुमय आहार घेणे महत्त्वाचे आहे. ही हिरवी भाजी अशा आहाराचा एक भाग ठरू शकते.
मात्र, केवळ तिचा रस प्यायल्याने आतड्यांमधील सर्व मल किंवा जंत बाहेर पडतात, असा दावा वैद्यकीयदृष्ट्या निश्चित मानता येत नाही. पोटातील जंतांचा संसर्ग झाला असल्यास योग्य तपासणी आणि डॉक्टरांच्या सल्ल्याने उपचार घेणे आवश्यक आहे.
सेवन करताना लक्षात ठेवा ‘या गोष्टी
ही भाजी आहारात समाविष्ट करताना ती व्यवस्थित धुऊन घ्यावी. भाजीची साल काढण्याची आवश्यकता नसते. मात्र, ती ताजी आणि स्वच्छ असणे महत्त्वाचे आहे. भाजी जास्त तेलात तळण्याऐवजी कमी तेलात शिजवणे, वाफवणे किंवा भाजून घेणे हा तुलनेने चांगला पर्याय ठरू शकतो.
भाजीची चव कडू असल्यामुळे अनेक जण तिच्याकडे पाहूनच नाक मुरडतात. मात्र, तिच्या चवीपेक्षा तिच्यातील पोषक घटकांकडे पाहणे अधिक महत्त्वाचे आहे. नियमित आणि संतुलित आहारासोबत या भाजीचा योग्य प्रमाणात समावेश केल्यास पचनाच्या आरोग्यासाठी फायदा होऊ शकतो.
बद्धकोष्ठता वारंवार होत असेल, मलामध्ये रक्त दिसत असेल, तीव्र पोटदुखी होत असेल किंवा अनेक दिवस शौचास होत नसेल, तर घरगुती उपायांवर अवलंबून न राहता, डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.
मग ही हिरवी भाजी नेमकी कोणती?
कडू चव, हिरवा रंग आणि अनेकांच्या स्वयंपाकघरात सहज उपलब्ध असलेली ही भाजी म्हणजे कारले.
कारल्याचा आहारात योग्य प्रमाणात समावेश केल्यास, त्यातील तंतू पचनसंस्थेच्या आरोग्यासाठी उपयुक्त ठरू शकतात. मात्र, बद्धकोष्ठता दूर करण्यासाठी फक्त कारल्यावर अवलंबून न राहता, पुरेसे पाणी, तंतुमय आहार आणि नियमित शारीरिक हालचाल यांनाही तितकेच महत्त्व द्यावे.
