बदाम, मनुका अन् दही एकत्र खाण्यामुळे वजन वाढते का ? संशोधनातून समोर आले धक्कादायक सत्य

दही वजन वाढवण्यासाठी कशी मदत करते? (How Yogurt Helps in Weight Gain)

आयुर्वेदात दह्याला ‘बृंहण’ गुणधर्म असलेला आहार मानले जाते. म्हणजेच शरीराला पोषण देणे, ताकद वाढवणे आणि वजन वाढण्यास मदत करणे हे त्याचे प्रमुख गुणधर्म आहेत. आयुर्वेदतज्ज्ञांच्या मते, योग्य प्रमाणात आणि विशेषतः दिवसाच्या जेवणात दह्याचा समावेश केल्यास शरीराला आवश्यक पोषण मिळू शकते.

आधुनिक पोषणशास्त्रानुसार फुल-फॅट दह्यामध्ये प्रोटीन, कॅल्शियम, व्हिटॅमिन B12, रिबोफ्लेविन आणि फॉस्फरस यांसारखे महत्त्वाचे पोषक घटक असतात. दह्यातील प्रोटीन स्नायूंच्या वाढीस आणि दुरुस्तीस मदत करते. तसेच त्यामधील प्रोबायोटिक्स आतड्यांतील चांगल्या बॅक्टेरियांची संख्या वाढवून पचनसंस्था निरोगी ठेवण्यास मदत करतात.

प्रोबायोटिक्सचे महत्त्व काय? (Importance of Probiotics)

अमेरिकन जर्नल ऑफ क्लिनिकल न्यूट्रिशन (AJCN) मध्ये प्रकाशित संशोधनानुसार, दही हे नैसर्गिक प्रोबायोटिक अन्न आहे. त्यामधील लॅक्टोबॅसिलससारखे उपयुक्त जीवाणू आतड्यांचे आरोग्य सुधारतात. त्यामुळे आपण दिवसभरात घेतलेले प्रोटीन, कार्बोहायड्रेट्स आणि फॅट्स शरीरात अधिक प्रभावीपणे शोषले जातात. यामुळे शरीराला आवश्यक ऊर्जा आणि पोषण मिळून निरोगी पद्धतीने वजन वाढण्यास मदत होऊ शकते.

मनुका वजन वाढवण्यासाठी का फायदेशीर? (Why Raisins Support Healthy Weight Gain)

मनुका हे कॅलरी आणि नैसर्गिक साखरेचे समृद्ध स्रोत मानले जातात. वजन वाढवण्याचा मूलभूत नियम म्हणजे ‘कॅलरी सरप्लस’ — म्हणजे शरीर जितक्या कॅलरी खर्च करते त्यापेक्षा अधिक कॅलरी घेणे.

यूएसडीए (USDA) च्या फूड डेटानुसार १०० ग्रॅम मनुकांमध्ये सुमारे २९९ कॅलरी असतात. त्यामध्ये नैसर्गिकरित्या फ्रुक्टोज आणि ग्लुकोज भरपूर प्रमाणात असतात. त्यामुळे शरीराला अतिरिक्त ऊर्जा मिळते आणि वजन वाढवण्याच्या प्रक्रियेला गती मिळू शकते.

स्नायूंच्या वाढीसाठी मनुका कशा उपयोगी? (Raisins and Muscle Development)

जर्नल ऑफ द इंटरनॅशनल सोसायटी ऑफ स्पोर्ट्स न्यूट्रिशन (JISSN) मधील संशोधनानुसार, मनुका व्यायामापूर्वी आणि व्यायामानंतर खाण्यासाठी उत्तम पर्याय ठरू शकतात. त्यातील ग्लुकोज स्नायूंमधील ग्लायकोजनचे साठे पुन्हा भरून काढण्यास मदत करते. त्यामुळे स्नायूंचा घनत्व वाढण्यास मदत होते आणि शरीर अधिक भरदार व तंदुरुस्त दिसू शकते.

बदाम वजन वाढवण्यासाठी कसे उपयुक्त? (How Almonds Help in Weight Gain)

बदाम हे केवळ मेंदूच्या आरोग्यासाठी किंवा वजन कमी करण्यासाठीच नव्हे तर कमी वजन असलेल्या व्यक्तींसाठीही उपयुक्त मानले जातात. वजन वाढवण्यासाठी अनेक जण जंक फूड किंवा जास्त साखरयुक्त पदार्थांचा आधार घेतात. मात्र त्यामुळे शरीरात अनारोग्यदायी चरबी वाढण्याचा धोका असतो.

बदामांमध्ये उच्च प्रमाणात कॅलरी, हेल्दी फॅट्स आणि प्रोटीन असतात. USDA च्या माहितीनुसार १०० ग्रॅम बदामांमध्ये सुमारे ५७९ कॅलरी, ५० ग्रॅम हेल्दी फॅट्स आणि २१ ग्रॅम प्रोटीन असते. त्यामुळे कमी प्रमाणात खाल्ले तरी भरपूर ऊर्जा मिळू शकते.

हेल्दी फॅट्सचे फायदे (Benefits of Healthy Fats)

द अमेरिकन जर्नल ऑफ क्लिनिकल न्यूट्रिशन (AJCN) मध्ये प्रसिद्ध झालेल्या संशोधनानुसार, बदामांमध्ये मोनोअनसॅच्युरेटेड फॅटी अॅसिड्स (MUFA) मोठ्या प्रमाणात असतात. हे हेल्दी फॅट्स शरीरातील ऊती आणि पेशींच्या निर्मितीस मदत करतात. तसेच खराब कोलेस्टेरॉल न वाढवता शरीराला पोषण देतात. त्यामुळे त्वचेचा पोत, स्नायूंची गुणवत्ता आणि एकूण शारीरिक आरोग्य सुधारण्यास मदत होऊ शकते.

दही, बदाम आणि मनुका एकत्र खाण्याचे फायदे (Benefits of Combining Yogurt, Almonds and Raisins)

दही, बदाम आणि मनुका यांचे मिश्रण प्रोटीन, हेल्दी फॅट्स, नैसर्गिक साखर आणि प्रोबायोटिक्स यांचा संतुलित स्रोत ठरू शकतो. दही पचन सुधारण्यास मदत करते, बदाम शरीराला हेल्दी फॅट्स आणि प्रोटीन पुरवतात, तर मनुका अतिरिक्त कॅलरी आणि ऊर्जा देतात. त्यामुळे वजन वाढवण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या व्यक्तींसाठी हा पौष्टिक पर्याय ठरू शकतो.

सेवन कसे करावे? (How to Consume)

फुल क्रीम दह्यामध्ये १० ते १२ मनुका मिसळून खाऊ शकता. तसेच १० ते १२ बदाम भिजवून त्यांची पेस्ट तयार करून दही किंवा दुधासोबत सेवन करू शकता. बदाम दरदरे वाटून दह्यात मिसळल्यास त्याची चव आणि पौष्टिकता दोन्ही वाढतात.

लक्षात ठेवण्यासारख्या गोष्टी (Important Things to Remember)

वजन वाढवण्यासाठी केवळ एकाच पदार्थावर अवलंबून राहणे योग्य नाही. संतुलित आहार, पुरेसे प्रोटीन, नियमित व्यायाम, चांगली झोप आणि तणावमुक्त जीवनशैली हे देखील तितकेच महत्त्वाचे आहेत. तसेच प्रत्येक व्यक्तीची शारीरिक गरज आणि पचनक्षमता वेगळी असते. त्यामुळे कोणताही नवीन आहार किंवा घरगुती उपाय सुरू करण्यापूर्वी डॉक्टर किंवा आहारतज्ज्ञांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.