आपल्या स्वयंपाकघरातले गरम मसाले फक्त चवच वाढवतात, असे नाही तर असंख्य आरोग्यदायी फायदेही देतात. त्या गरम मसाल्यांपैकीच एक असलेल्या दालचिनीचा वापर केवळ स्वयंपाकघरापुरता मर्यादित नाही, तर आयुर्वेद तिला एक बहुमुखी औषधी वनस्पतीही मानतो. तमिळनाडू, कर्नाटक व केरळ यांसारख्या राज्यांमध्ये दालचिनीची मोठ्या प्रमाणात लागवड केली जाते. त्याची साल पातळ, फिकट पिवळी असते आणि तिचा तिखट सुगंध लगेचच लक्ष वेधून घेतो. आयुर्वेदानुसार दालचिनीची साल, मूळ व तेल विविध स्वरूपात सेवन केल्याने दातदुखी आणि डोकेदुखीपासून ते त्वचेच्या आजारांपर्यंत विविध आजारांपासून आराम मिळतो.
एवढेच नाही, तर दालचिनीमध्ये असे गुणधर्म आहेत , जे क्षयरोगाचे जीवाणू नष्ट करण्यास मदत करू शकतात. आरोग्य शिक्षक प्रशांत देसाई यांच्या मते, दालचिनी रक्तदाब नियंत्रित करणे व रोगप्रतिकारक शक्ती वाढविण्यासाठी मदत करते. हिवाळ्यात दालचिनीचे पाणी प्यायल्याने शरीर उबदार राहते आणि अंतर्गत स्वच्छता होते. चला तर मग दालचिनी सेवनाचे फायदे जाणून घेऊया.
दालचिनी हा वेदनांवर एक नैसर्गिक उपाय
डोकेदुखी असो किंवा दातदुखी, आराम देण्यासाठी म्हणून दालचिनी प्रभावी मानली जाते. लोक अनेकदा अशा वेदनांसाठी औषधांचा अवलंब करतात; परंतु दालचिनी हा एक नैसर्गिक, घरगुती पर्याय असू शकतो. आरोग्य शिक्षक प्रशांत देसाई यांच्या मते, जर तुम्हाला डोकेदुखीचा त्रास असेल, तर दालचिनीचे पाच-सहा तुकडे बारीक करून पेस्ट बनवा आणि ती कपाळावर लावा. थोड्या वेळाने धुऊन टाका. त्यामुळे आराम मिळतो. त्याशिवाय दालचिनीच्या तेलाने डोक्याला हलके मालिश केल्यानेही आराम मिळू शकतो.
दंतोपचारात साह्यकारी
दातदुखीसाठी दालचिनीचे तेल कापसाच्या बोळ्याने प्रभावित भागावर लावा. दालचिनी बारीक करून टूथपेस्ट म्हणून वापरल्याने तुमचे दात स्वच्छ आणि उजळ होण्यास मदत होते.
खोकला आणि सर्दीमध्ये प्रभावी
खोकला आणि सर्दी यासाठी दालचिनी अत्यंत फायदेशीर आहे. ती छातीतून कफ बाहेर काढण्यास मदत करते. हे करण्यासाठी एक चिमूटभर दालचिनी पावडर एक चमचा मधात मिसळा आणि ते चाटण सकाळी, दुपारी व रात्री घ्या. त्यामुळे खोकला, सर्दी आणि सर्दीमुळे येणारा ताप यांपासून आराम मिळतो. त्याव्यतिरिक्त दालचिनीच्या पानांचा काढा प्यायल्यानेही सर्दी आणि खोकल्यापासून आराम मिळतो.
पचनसंस्थेसाठी आरोग्यदायी
दालचिनी पोटाशी संबंधित अनेक समस्यांना मदत करते आणि आतडे निरोगी ठेवते. दालचिनीच्या तेलाने पोटाला मालिश केल्याने आतड्यांवरील ताण आणि वेदना कमी होतात. दोन वेलची, दालचिनीच्या दोन काड्या आणि एक तमालपत्र पाण्यात उकळून काढा बनवा. या काढ्याचे सेवन केल्याने पोटात पेटके, पोटदुखी, गॅस, आम्लता व पोटफुगी यापासून आराम मिळतो.
संधिवात आणि सांधेदुखीमध्ये उपयुक्त
हिवाळ्यात गुडघे आणि सांधेदुखी वाढणे सामान्य आहे. वाढत्या वयात संधिवातदेखील एक समस्या बनू शकते. या आजारावर दालचिनी हा एक प्रभावी घरगुती उपाय असू शकतो. १० ग्रॅम दालचिनी पावडर २० ग्रॅम मधात मिसळून पेस्ट बनवा आणि प्रभावित भागावर हलक्या हाताने मालिश करा. त्यामुळे सांधेदुखीपासून आराम मिळतो. त्याव्यतिरिक्त एक चमचा मध आणि थोडीशी दालचिनी पावडर कोमट पाण्यात मिसळून चहा म्हणून प्यायल्यानेही संधिवात आणि सांधेदुखीपासून आराम मिळतो.
