टोमॅटो खाल्ल्याने खरंच किडनी स्टोन होतो? जाणून घ्या यामागचे सत्य!

टोमॅटो खाल्ल्याने खरंच किडनी स्टोन होतो या गैरसमजाचे मुख्य कारण काय? (Reason Behind the Myth)

या गैरसमजाचे मुख्य कारण टोमॅटोमध्ये आढळणारे ‘ऑक्सालेट’ (Oxalate) नावाचे तत्व आहे. किडनी स्टोनचा सर्वात सामान्य प्रकार हा ‘कॅल्शियम ऑक्सालेट स्टोन’ असतो. त्यामुळे लोकांना असे वाटते की टोमॅटो खाल्ल्याने थेट शरीरात खडा तयार होतो. परंतु, तज्ज्ञांच्या मते टोमॅटोमधील ऑक्सालेटचे प्रमाण अत्यंत नगण्य (खूप कमी) असते. त्यामुळे सामान्य प्रमाणात टोमॅटो खाल्ल्याने किडनी स्टोनचा धोका अजिबात वाढत नाही.

या पदार्थांमध्ये असते जास्त ऑक्सालेट (High Oxalate Foods)

युरोलॉजिस्ट (मूत्रविकार तज्ज्ञ) सांगतात की, टोमॅटोच्या तुलनेत इतर अनेक पौष्टिक पदार्थांमध्ये ऑक्सालेटचे प्रमाण खूप जास्त असते.

• पालक
• बीट
• विविध प्रकारचे नट्स (सुका मेवा)

ज्या लोकांना वारंवार कॅल्शियम ऑक्सालेट स्टोन होण्याचा त्रास आहे, त्यांनी डॉक्टरांच्या सल्ल्याने या पदार्थांच्या प्रमाणावर नियंत्रण ठेवणे गरजेचे असते. मात्र, हे पदार्थ आरोग्यासाठी फायदेशीर असल्याने ते आहारातून पूर्णपणे वगळू नयेत.

संशोधनातून काय आले समोर? (What Does the Research Say?)

• फक्त टोमॅटो खाल्ल्यामुळे किडनी स्टोन होतो, याचा कोणताही ठोस वैज्ञानिक पुरावा उपलब्ध नाही.
• शरीरात पाण्याचे प्रमाण कमी असणे आणि इतर चुकीच्या सवयी स्टोन होण्यासाठी जास्त कारणीभूत ठरतात.
• कोणत्याही पौष्टिक अन्नाला डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय आहारातून पूर्णपणे बंद करणे आरोग्यासाठी हानिकारक ठरू शकते.

किडनी स्टोनपासून बचाव कसा करावा? (Prevention of Kidney Stone)

• तज्ज्ञांच्या मते, किडनी स्टोन टाळण्यासाठी केवळ टोमॅटो बंद करणे हा उपाय नाही, तर खालील गोष्टींची काळजी घेणे गरजेचे आहे:
• भरपूर पाणी प्या: शरीराला हायड्रेट ठेवणे हा स्टोन टाळण्याचा सर्वात सोपा आणि महत्त्वाचा उपाय आहे.
• मिठाचे प्रमाण कमी करा: आहारात जास्त मीठ किंवा प्रोसेस्ड फूड खाणे टाळा.
• संतुलित कॅल्शियम घ्या: शरीराला आवश्यक तितके कॅल्शियम आहारातून नक्की मिळायला हवे.
• योग्य जीवनशैली: संतुलित आहार आणि नियमित व्यायाम किडनी निरोगी ठेवण्यास मदत करतो.
• थोडक्यात सांगायचे तर: जर तुम्ही संतुलित आहार घेत असाल आणि तुम्हाला डॉक्टरांनी कोणतीही विशेष वैद्यकीय सूचना दिली नसेल, तर टोमॅटो किंवा त्याच्या बिया खाण्यास अजिबात घाबरण्याची गरज नाही.