दुखतंय म्हणून हॉट वॉटर बॅगने शेक घेता? ‘ही’ एक चूक चांगलीच महागात पडू शकते! वाचा, काय सांगतात तज्ज्ञ?

खूप गरम शेक घेतल्याने काय होऊ शकतं?

डॉ. राजकुमार (आयुष) यांनी सांगितले की, गरम शेकचा उद्देश संबंधित भागाला आराम देणे हा आहे. मात्र हॉट वॉटर बॅग अतिशय गरम करून ती थेट त्वचेवर बराच वेळ ठेवणे धोकादायक ठरू शकते. सतत उष्णतेच्या संपर्कात राहिल्याने त्वचेवर लालसरपणा, जळजळ, कोरडेपणा आणि संवेदनशीलता वाढू शकते. उष्णता अधिक असल्यास काही वेळा त्वचेवर फोड येण्यासारखी दुखापतही होऊ शकते. त्यामुळे गरम शेक घेताना आरामदायी उब मिळेल इतकेच तापमान ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

हॉट वॉटर बॅग लावून झोपू नका

कंबर, पोट किंवा पाय दुखत असल्यामुळे अनेक जण हॉट वॉटर बॅग लावून झोपतात. मात्र ही सवय टाळणे अधिक सुरक्षित आहे. झोपेत असताना त्वचेवर किती वेळ आणि किती उष्णता पडत आहे, याची जाणीव राहत नाही. त्वचेवर जळजळ सुरू झाली तरी झोपेत बॅग बाजूला करण्यास उशीर होऊ शकतो. परिणामी त्वचेला भाजण्याची किंवा इजा होण्याची शक्यता वाढते.

डायबिटीज असणाऱ्यांनी विशेष काळजी घ्या

डायबिटीज असलेल्या काही व्यक्तींमध्ये डायबेटिक न्यूरोपॅथीमुळे नसांवर परिणाम होऊ शकतो. अशा वेळी हात-पाय किंवा शरीराच्या एखाद्या भागात उष्णता आणि वेदना जाणवण्याची क्षमता कमी होऊ शकते. त्यामुळे हॉट वॉटर बॅग जास्त गरम असतानाही त्याची जाणीव उशिरा होऊ शकते आणि तोपर्यंत त्वचेवर भाजल्याची दुखापत होण्याची शक्यता असते. संवेदना कमी झालेली असल्यास गरम शेक घेण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घेणे योग्य ठरते.

लहान मुलं आणि वृद्धांनीही काळजी घ्यावी

लहान मुलं, वृद्ध व्यक्ती आणि संवेदनशील त्वचा असणाऱ्यांनी गरम शेक घेताना विशेष खबरदारी घ्यावी. तापमान नीट जाणवत नसेल तर अतिउष्णतेमुळे त्वचेला नुकसान होऊ शकते. इलेक्ट्रिक हॉट वॉटर बॅग वापरताना केवळ तापमानाचीच नव्हे, तर वीज आणि उपकरणाच्या सुरक्षिततेचीही काळजी घ्यावी. वापरण्यापूर्वी वायर, प्लग आणि बॅगची बाहेरील बाजू तपासा. वायर कापलेली असेल, प्लग सैल असेल, बॅगमधून गळती होत असेल किंवा उपकरणात काही बिघाड दिसत असेल तर त्याचा वापर करू नका.

गरम शेक घेताना ‘या’ गोष्टी लक्षात ठेवा

• बॅग खूप गरम करून थेट त्वचेवर ठेवू नका.
• शक्यतो त्वचा आणि बॅगमध्ये कापडाचा थर ठेवा.
• एकाच जागेवर दीर्घकाळ सतत उष्णता देऊ नका.
• हॉट वॉटर बॅग लावून झोपू नका.
• त्वचेवर लालसरपणा, जळजळ किंवा वेदना जाणवल्यास लगेच शेक थांबवा.
• डायबेटीस किंवा संवेदना कमी होण्याचा त्रास असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.
• इलेक्ट्रिक बॅगची वायर, प्लग आणि बाहेरील पृष्ठभाग वापरण्यापूर्वी तपासा.

गरम शेकामुळे वेदना किंवा स्नायूंच्या ताणात तात्पुरता आराम मिळू शकतो; मात्र आराम मिळतोय म्हणून उष्णता वाढवत राहणे योग्य नाही. योग्य तापमान, मर्यादित वेळ आणि सुरक्षित पद्धतीने गरम शेक घेणे महत्त्वाचे आहे.