Fertilizer for Flower Growth: जर तुमच्या घरातील कुंड्यांमधील झाडांची वाढ पूर्वीसारखी चांगली होत नसेल, तर त्यामागचं मुख्य कारण म्हणजे मातीतील पोषक घटक कमी होणं असू शकतं. अशावेळी अनेक जण जुनी माती फेकून नवीन माती आणतात. पण थोडीशी मेहनत घेतली, तर हीच जुनी माती पुन्हा सुपीक बनवता येते. योग्य पद्धतीने तयार केलेल्या मातीत झाडांची वाढ वेगाने होते, मुळे मजबूत होतात आणि फुलं-फळंही अधिक चांगली येतात. चला जाणून घेऊया, कुंडीतील जुनी माती पुन्हा वापरण्यास योग्य कशी बनवायची.
सर्वप्रथम माती उन्हात वाळवा
कुंडीतील जुनी माती बाहेर काढून प्लास्टिकच्या शीटवर किंवा ट्रेमध्ये पसरवा आणि ३ ते ४ दिवस कडक उन्हात ठेवा. मध्ये-मध्ये माती उलटत राहा, म्हणजे प्रत्येक भागाला चांगलं ऊन लागेल. यामुळे मातीतील जास्तीचा ओलावा कमी होतो आणि बुरशी, किड्यांची अंडी तसेच इतर हानिकारक सूक्ष्मजीवांची संख्या कमी होण्यास मदत होते. माती पुन्हा तयार करण्यासाठी हा पहिला आणि महत्त्वाचा टप्पा आहे.
चांगलं सेंद्रिय खत मिसळा
माती उन्हात वाळल्यानंतर त्यात वर्मी कम्पोस्ट, चांगलं कुजलेलं शेणखत किंवा दर्जेदार सेंद्रिय कम्पोस्ट मिसळा. त्यामुळे मातीतील पोषक घटक पुन्हा वाढतात आणि झाडांच्या मुळांना योग्य पोषण मिळतं. साधारणपणे तीन भाग जुनी माती आणि एक भाग सेंद्रिय खत असं मिश्रण योग्य मानलं जातं.
कोकोपीट मिसळल्याने माती हलकी होते
जर माती खूपच घट्ट झाली असेल, तर त्यात कोकोपीट (Cocopeat) मिसळा. कोकोपीटमुळे माती हलकी आणि भुसभुशीत होते. त्यामुळे मुळांपर्यंत हवा आणि पाणी सहज पोहोचतं. शिवाय, मातीतील ओलावा जास्त वेळ टिकून राहण्यासही मदत होते. विशेषतः कुंड्यांतील झाडांसाठी हे खूप उपयुक्त मानलं जातं.
फॉस्फरसचा संतुलित वापर करा
झाडांची मुळे मजबूत होण्यासाठी आणि चांगली फुलं-फळं येण्यासाठी फॉस्फरस हा महत्त्वाचा पोषक घटक आहे. यासाठी तुम्ही बोन मील, रॉक फॉस्फेट किंवा बागकामासाठी मिळणारं फॉस्फरसयुक्त खत मर्यादित प्रमाणात वापरू शकता. मात्र, जास्त प्रमाणात फॉस्फरस वापरल्यास झाडांचं नुकसान होऊ शकतं. त्यामुळे पॅकवर दिलेल्या सूचनांनुसारच त्याचा वापर करा.
हळद पावडरचाही वापर करू शकता
काही घरगुती बागकामाच्या उपायांमध्ये मातीमध्ये थोड्या प्रमाणात हळद पावडर मिसळण्याचा सल्ला दिला जातो. हळदीमध्ये नैसर्गिक जंतूरोधक गुणधर्म असतात. मात्र, ती झाडांसाठी वापरल्या जाणाऱ्या प्रमाणित खताचा किंवा कीटकनाशकाचा पर्याय नाही. त्यामुळे वापर करायचाच असेल, तर अगदी कमी प्रमाणात करा आणि त्यालाच मुख्य उपाय समजू नका. सर्व साहित्य चांगलं मिसळल्यानंतर माती एक-दोन दिवस तशीच राहू द्या. त्यानंतर ती कुंड्यांमध्ये भरून नवीन रोपे लावू शकता किंवा जुन्या झाडांची री-पॉटिंग करू शकता. वेळोवेळी सेंद्रिय खत टाकत राहिल्यास माती बराच काळ सुपीक राहते.
(Disclaimer – या ठिकाणी दिलेली माहिती ज्योतिषशास्त्रावर आधारित असून ती केवळ माहितीसाठी दिली जात आहे. लोकसत्ता या गोष्टींना दुजोरा देत नाही.)
