How To Check Fresh Egg : अंडं फक्त जुनं आहे म्हणजे ते खराब झालंच आहे असं नाही. वेळेनुसार अंड्याची गुणवत्ता कमी होते आणि त्यातील एअर पॉकेट मोठा होत जातो. पण, अंडं खरं तर तेव्हाच खराब होतं, जेव्हा त्यात जीवाणू (Bacteria) किंवा बुरशीमुळे कुजण्याची प्रक्रिया सुरू होते. चला तर मग जाणून घेऊयात, अंडं फोडण्यापूर्वी आणि फोडल्यानंतर त्याचा ताजेतवानेपणा कसा ओळखायचा.
पाण्यात टाकून ५ सेकंदांत करा ही टेस्ट
अंडं ताजं आहे की जुनं, हे जाणून घेण्यासाठी ‘फ्लोट टेस्ट’ म्हणजेच पाण्याची चाचणी हा अत्यंत सोपा मार्ग आहे. यासाठी एक ग्लास किंवा भांड्यात पाणी भरा आणि त्यात अंडं हळूवार सोडा. जर अंडं पाण्यात खाली तळाशी बसलं आणि आडवं राहिलं, तर ते ताजं असू शकतं. जर अंडं तळाशी राहून थोडं उभं राहू लागलं, तर ते जुनं असू शकतं. तर दुसरीकडे, जर अंडं पाण्याच्या पृष्ठभागावर तरंगू लागलं, तर त्यातील एअर पॉकेट खूप मोठा झाला आहे आणि ते खूप जुनं आहे.
अंडं जसं जुनं होतं, तशी त्याच्या कवचातून हळूहळू दमटपणा बाहेर पडतो आणि आतल्या भागात हवा वाढू लागते. याच कारणामुळे जुनं अंडं पाण्यात वर तरंगू लागतं. महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे, तरंगण्यावरून फक्त अंड्याच्या वयाचा अंदाज येतो; त्यावरून अंडं पूर्णपणे खराब झालंच आहे हे सिद्ध होत नाही, त्यामुळे तरंगणारे अंडं वापरण्यापूर्वी इतर चिन्हांचीही पडताळणी नक्की करा.
पाकिटावरील तारीखही नक्की पाहा
अंडी विकत घेताना त्याच्या पॅकेटवर किंवा बॉक्सवर लिहिलेली तारीख पाहता येते. अनेक पॅकेट्सवर एक्सपायरी डेट, सेल बाय डेट किंवा पॅक डेट दिलेली असते. या तारखा अंड्याच्या गुणवत्तेबद्दल माहिती देतात; परंतु केवळ तारीख पाहून अंडं आतून पूर्णपणे खराब आहे की खाण्यासाठी अयोग्य, हे ठरवता येत नाही.
फ्रिजमध्ये योग्य पद्धतीने ठेवलेली अंडी तारीख उलटून गेल्यानंतरही काही काळासाठी वापरण्यायोग्य राहू शकतात, तर दुसरीकडे चुकीच्या पद्धतीने ठेवलेली अंडी ठरलेल्या तारखेआधीही खराब होऊ शकतात, म्हणूनच तारखेसह अंड्याची प्रत्यक्ष स्थिती तपासणे आवश्यक आहे.
कवच पाहून ओळखा खराब अंडं
अंडं वापरण्यापूर्वी त्याचे कवच नीट तपासा. जर कवच फुटलेलं असेल, चिकट वाटत असेल किंवा त्यावर कोणत्याही प्रकारचा असामान्य थर दिसत असेल तर सावध व्हावं. कवचावर पावडरसारखा थर किंवा बुरशी असणं हेदेखील अंडं खराब झाल्याचे लक्षण असू शकते. सामान्य दिसणाऱ्या अंड्याचे कवच कोरडे आणि कोणत्याही मोठ्या नुकसानीशिवाय असावे. जर अंड्याबद्दल शंका वाटत असेल तर ते वापरणे टाळणे हिताचे ठरेल.
फोडल्यानंतर वास नक्की घ्या
अंडं खराब आहे की नाही हे ओळखण्याचा सर्वात विश्वासार्ह मार्ग म्हणजे त्याचा वास. अंडं फोडल्यावर जर तीव्र, कुजलेला किंवा असामान्य वास आला तर ते त्वरित फेकून द्यावे. कच्चे असो वा शिजवलेले, खराब अंड्याचा वास सहसा लगेच ओळखता येतो. जर अंड्याला कोणत्याही प्रकारचा दुर्गंध येत नसेल तर ही चांगली गोष्ट आहे, परंतु तरीही त्याचा रंग आणि पोत पाहणे गरजेचे आहे. अंडं फोडून एका पांढऱ्या स्वच्छ प्लेटमध्ये किंवा वाडग्यात टाका. जर पिवळ्या किंवा पांढऱ्या भागात गुलाबी, चमकदार किंवा असामान्य रंग दिसला तर ते वापरू नका.
जुन्या अंड्याचा पांढरा भाग बऱ्याचदा पातळ आणि जास्त पसरलेला दिसू शकतो. हे अंड्याची गुणवत्ता कमी झाल्याचे लक्षण असू शकते, पण केवळ याच आधारावर त्याला कुजलेले म्हणता येणार नाही. म्हणूनच वास, रंग आणि कवचाची स्थिती या सर्वांचा एकत्र विचार करणे गरजेचे आहे.
अंड्याची योग्य हाताळणीही महत्त्वाची
अंडे दिसायला आणि वासाला ठीक असले तरी त्यात काही जीवाणू असू शकतात, त्यामुळे अंडी नेहमी फ्रिजमध्ये ठेवा आणि जास्त वेळ खोलीच्या तापमानावर ठेवू नका. कच्च्या अंड्याच्या संपर्कात आलेले हात, भांडी आणि जागा साबण व गरम पाण्याने स्वच्छ धुवा. अंडं व्यवस्थित शिजवून खाणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे. कच्चे किंवा अर्धवट शिजवलेले अंडं खाल्ल्याने अन्नबाधा (Food Poisoning) होण्याचा धोका वाढतो; विशेषतः लहान मुले, वृद्ध आणि कमी प्रतिकारशक्ती असलेल्या लोकांनी याची जास्त काळजी घेतली पाहिजे.
