Laughing Disease : असे म्हणतात की, हसणे एक टॉनिक आहे. हसल्यामुळे आपला तणाव कमी होतो आणि आपण खूप सकारात्मक असतो; पण तुम्हाला माहीत आहे का की, हसणे हा एखाद्या व्यक्तीसाठी आजारसुद्धा असू शकतो. तुम्हाला वाटेल हे कसे शक्य आहे? पण हे खरेय. ‘बाहुबली’फेम अभिनेत्री अनुष्का शेट्टीला हा आजार आहे. तिने एका जुन्या मुलाखतीत याविषयी सांगितले होते. ती म्हणाली होती, “जर मी हसायला सुरुवात केली, तर मी १५ ते २० मिनिटे थांबू शकत नाही. कॉमेडी सीन बघताना किंवा शूट करताना मी पोट धरून हसते. याच कारणामुळे शूटिग अनेकदा थांबविण्यात आली आहे.”
खरेच हसणे हा एक आजार असू शकतो का? जर हो, तर या आजारामागील कारणे कोणती? ‘दी इंडियन एक्स्प्रेस’ने तज्ज्ञांच्या हवाल्याने या संदर्भात माहिती दिली.

हसणे हा आजार नेमका काय आहे?

न्यूरोलॉजिस्ट डॉ. सुधीर कुमार सांगतात, “हसण्याच्या आजाराला वैद्यकीय क्षेत्रात ‘स्युडोबुलबार अफेक्ट’ (pseudobulbar affect) म्हणतात. ज्या लोकांना हा आजार आहे त्यांच्यामध्ये दिसणारी लक्षणे खालीलप्रमाणे :

Rape case Story
१२ व्या वर्षी गँगरेप, १३व्या वर्षी मातृत्त्व; २४ वर्षांनी त्याच मुलाने आईचे पांग फेडले, नराधमांना शोधून घेतला बदला!
South African fans object to Surya's catch
सूर्यकुमार यादवच्या ‘कॅच’वरुन पेटला नवा वाद, दक्षिण आफ्रिकन चाहत्याने VIDEO शेअर करत केला फसवणूक झाल्याचा दावा
Mark Rutte bicycle video
ना जाहिरातबाजी, ना सोहळा… ‘या’ देशाचे पंतप्रधान राजीनामा देऊन सायकलवर बसून घरी गेले, VIDEO व्हायरल
Sania Mirza Marrying Mohammed Shami Rumors
सानिया मिर्झा व मोहम्मद शमीच्या लग्नाच्या चर्चांवर सानियाच्या वडिलांनी सोडलं मौन; म्हणाले, “ती त्याला भेटली..”
foods to avoid in monsoon
पावसाळ्यात दूर राहा ‘या’ ७ पदार्थांपासून; आहारतज्ज्ञ म्हणतात, अन्यथा मिळेल अनेक आजारांना आमंत्रण!
Rohit Sharma Reaction Before Suryakumar Yadav Catch
मिलरचा शॉट अन् आशा सोडलेला रोहित… सूर्यकुमार यादवने तो कॅच घेण्याआधी रोहितच्या मैदानावरील प्रतिक्रियेचा VIDEO व्हायरल
IAS Pooja Khedkar father Dilip Khedkar
Pooja Khedkar Father First Reaction : IAS पूजा खेडकर यांचे वडील दिलीप खेडकर यांची पहिली प्रतिक्रिया; म्हणाले, “माझ्या मुलीने चूक…”
Rohit Sharma abused Rishabh Pant and badly scolds for Dropped Easy Catch of Mitchell Marsh Video Viral
ऋषभ पंतने सोपा झेल सोडल्याचे पाहता रोहितने भर मैदानात घातली शिवी, रागाने लालबुंद झालेल्या कॅप्टनचा VIDEO व्हायरल

१. अचानक हसणे किंवा रडणे

२. हसणे किंवा रडणे हिंसक होऊ शकते आणि जवळपास १५-२० मिनिटे ते हसणे किंवा रडणे थांबवता येत नाही.

डॉ. सुधीर कुमार सांगतात, “अनेकदा हसण्यामागील कारण लहान असू शकते. या आजारामध्ये म्हणजेच भावनिक प्रतिसाद प्रमाणाबाहेर दिला जातो. त्यांच्याबरोबर उपस्थित असलेल्या लोकांना कदाचित ती गोष्ट मजेदार वाटणार नाही; पण हसण्याचा आजार असलेली व्यक्ती खूप जास्त हसत असेल, तर त्यांनाच त्यांच्या हसण्याविषयी लाजिरवाणे वाटू शकते.”

हेही वाचा : हेडफोन वापरताय? अलका याग्निक यांच्यासारखा तुम्हालाही होऊ शकतो हा गंभीर आजार? जाणून घ्या सविस्तर

ते पुढे सांगतात, “मोटार न्यूरॉन डिसीज (MND)/अमायोट्रॉफिक लॅटरल स्क्लेरोसिस (ALS), मल्टिपल स्क्लेरोसिस (MS), ब्रेन स्ट्रोक, ब्रेन ट्युमर किंवा मेंदूला गंभीर दुखापत इत्यादी प्रकारच्या मेंदूच्या आजारांमुळे ‘स्युडोबुलबार अफेक्ट’ होऊ शकतो.”
अनेकदा हसण्याच्या आजारामागील कारणे बदलत असतात किंवा काही प्रकरणांमध्ये मूळ कारण अज्ञात असते.

डॉ. कुमार सांगतात, “हसण्याचा आजार हा मानसिक आजाराचा भाग असू शकतो; पण पूर्णपणे नाही. स्युडोबुलबार अफेक्ट म्हणजेच हसण्याचा आजार हा नैराश्यासारख्या आजारामुळे ओळखणे अशक्य होते. या आजारामधील लक्षणे काही ठरावीक मिनिटांपर्यंतच व्यक्तीमध्ये दिसून येतात. या आजाराने ग्रस्त असलेल्या लोकांमध्ये कोणत्याही प्रकारची मानसिक आजाराची लक्षणे दिसून येत नाहीत. त्यामुळे हा मानसिक आजार मानला जात नाही; पण ही लक्षणे भावनिक असतात आणि त्यामागील कारणे मेंदू नीट कार्य करीत नसल्यामुळे दिसून येतात. त्यामुळे हा न्यूरोसायकियाट्रिक आजार मानला जातो.”

या आजारावर कोणते उपचार घ्यावेत?

डॉ. कुमार सांगतात –
दीर्घ, आरामदायी व मंद श्वास घ्यावा.
तुमचे मन दुसऱ्या गोष्टींमध्ये गुंतवावे.
खांदा, मान व छातीच्या स्नायूंना आराम द्यावा.
या आजारावर उपचार करण्यासाठी काही औषधे उपलब्ध आहेत. परंतु, डॉक्टरांच्या सल्ल्याने ती औषधे आणि उपचार घ्यावेत.