Diabetes Control Tips: डायबिटीज असलेल्या लोकांमध्ये सकाळी रक्तातील साखरेचे प्रमाण वाढणे ही एक सामान्य समस्या आहे. आहार आणि जीवनशैलीशी संबंधित अनेक घटक रक्तातील साखरेचे प्रमाण वाढण्यास जबाबदार असू शकतात. डायबिटीजच्या रूग्णांमध्ये रक्तातील साखरेचे प्रमाण वाढण्यास हार्मोन्स, रात्रीचे जेवण, इन्सुलिनची कमतरता, ताणतणाव आणि झोपेचा अभाव यासारखे घटक जबाबदार असतात. डायबिटीज नियंत्रित करण्यासाठी शरीर सक्रीय ठेवणे खूप महत्त्वाचे आहे. अनेक संशोधनातून असे दिसून आले आहे की, जर तुम्ही रात्रीच्या जेवणानंतर फक्त १५ ते २० मिनिटे चाललात तर स्नायू ग्लुकोजचा वापर चांगल्या प्रकारे करतात. त्यामुळे रात्रभर साखरेची पातळी स्थिर राहते आणि सकाळी रक्तातील साखर नियंत्रणात राहते.
इटिंगवेल या वेबसाइटने दिलेल्या माहितीनुसार, जर तुम्ही रात्रीच्या वेळी तुमच्या शरीराच्या हालचालींकडे लक्ष दिले आणि योग्य आहार घेतला तर सकाळी तुमच्या रक्तातील साखरेची पातळी सहज सामान्य ठेवता येते. रात्रीच्या जेवणानंतरची हालचाल आणि जेवणाची योजना उपवासापासून ते रात्रीच्या जेवणापर्यंत रक्तातील साखरेची पातळी सामान्य ठेवण्यास मदत करू शकते. डायबिटीज रूग्णांनी रक्तातील साखरेची पातळी सामान्य ठेवण्यासाठी जेवणानंतरच्या कोणत्या सवयी अवलंबल्या पाहिजेत याबाबत जाणून घेऊ…
जेवणानंतर फिरायला जा
जेवणानंतर १५ ते २० मिनिटे चालल्याने रक्तातील साखरेचे प्रमाण लवकर नियंत्रित होऊ शकते. जेवणानंतर स्नायू सक्रिय असतात तेव्हा ते ग्लुकोजचा वापर ऊर्जा म्हणून करतात. त्यामुळे इन्सुलिनची आवश्यकता कमी होते आणि साखरेचे प्रमाण वाढण्यापासून रोखता येते. ही सवय रात्री रक्तातील साखर स्थिर करण्यास मदत करते आणि सकाळी उपवास करताना साखरेची पातळी सुधारते. डायबिटीज रूग्णांसाठी ही एक सोपी, शाश्वत आणि सर्वात प्रभावी सवयींपैकी एक आहे.
रात्रीच्या जेवणात जास्तीत जास्त फायबरचा समावेश
रात्रीच्या वेळी डाळी, हिरव्या भाज्या, धान्य आणि फळे यासारखे फायबरयुक्त पदार्थ खा. फायबर अन्न हळूहळू पचवण्यास मदत करते आणि रक्तप्रवाहात ग्लुकोज सोडते. त्यामुळे रक्तातील साखरेमध्ये अचानक वाढ होण्यास प्रतिबंध होतो. ते इन्सुलिन संवेदनशीलता देखील सुधारते आणि रात्री उशिरा साखरेच्या वाढीस प्रतिबंध करते. फायबर तुम्हाला पोट भरण्यास मदत करते, साखरेची इच्छा कमी करते आणि सकाळी रक्तातील साखरेचे प्रमाण कमी करते.
रात्रीचे जेवण वेळेत जेवा
रात्रीचे जेवण लवकर खाल्ल्याने शरीराला झोपण्यापूर्वी पचन पूर्ण होण्यास वेळ मिळतो. त्यामुळे रात्री साखरेची पातळी स्थिर राहते. १० ते १२ तासांचा रात्रीचा उपवास इन्सुलिन संवेदनशीलता वाढवतो आणि सकाळी उपवास करताना साखरेची पातळी सुधारतो. उशिरा जेवल्याने किंवा पचनास जड जेवण केल्याने रात्री रक्तातील साखरेची पातळी वाढू शकते. त्यामुळे सकाळी उपवास करताना साखरेचे प्रमाण वाढू शकते. म्हणून झोपेच्या २ ते ३ तास आधी रात्रीचे जेवण घेण्याचा प्रयत्न करा.
झोपण्यापूर्वी रक्तातील साखर तपासा
जर सकाळी तुमच्या साखरेची पातळी सतत वाढत असेल, तर झोपण्यापूर्वी तुमच्या रक्तातील साखरेची तपासणी करणे आवश्यक आहे. यामुळे रात्रीच्या वेळी तुमच्या साखरेची पातळी निश्चित होण्यास मदत होते. आवश्यक असल्यास तुमच्या डॉक्टरांच्या सल्ल्याने तुमच्या इन्सुलिनमध्ये किंवा औषधांमध्ये बदल करता येतात. कधीकधी रात्रीच्या वेळी रक्तातील साखरेची पातळी कमी झाल्यानंतर शरीर जास्त ग्लुकोज तयार करते. हे ओळखल्याने योग्य उपचार योजना विकसित करण्यास मदत होऊ शकते.
जीवनशैलीतील बदलानंतरही सकाळी साखरेचे प्रमाण कायम राहिले तर ते चुकीच्या इन्सुलिन डोसचे, दैनंदिन चढउतारांचे, पहाटेच्या घटनेचे किंवा औषधांच्या कमतरतेचे लक्षण असू शकते. अशावेळी तुमच्या डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. सकाळी कॉर्टिसोल आणि ग्रोथ हार्मोनमध्ये वाढ झाल्यामुळे देखील साखरेचे प्रमाण वाढते. ते योग्य इन्सुलिन सेटिंग्जने नियंत्रित केले जाऊ शकते.
