मुंबई : देशात पुरुषांमध्ये तोंडाच्या कर्करोगाच्या रुग्णसंख्येत चिंताजनक वाढ होत असल्याचे इंडियन कौन्सिल ऑफ मेडिकल रिसर्च (आयसीएमआर) च्या ताज्या अभ्यासातून स्पष्ट झाले आहे. बदलती जीवनशैली, तंबाखू व सुपारीचे वाढते सेवन आणि उशिरा होणारे निदान ही या वाढीमागील प्रमुख कारणे असल्याचे तज्ज्ञांनी अधोरेखित केले आहे. या पार्श्वभूमीवर सार्वजनिक आरोग्य व्यवस्थेसमोर नवे आव्हान उभे ठाकले आहे.
आयसीएमआरच्या अभ्यासानुसार, पुरुषांमध्ये तोंडाचा कर्करोग हा देशातील सर्वाधिक आढळणाऱ्या कर्करोगांपैकी एक बनत असून काही भागांमध्ये त्याचे प्रमाण इतर कर्करोगांपेक्षाही जास्त असल्याचे दिसून आले आहे. विशेष म्हणजे ग्रामीण भागांसह शहरी भागांमध्येही या आजाराचा वेगाने प्रसार होत असल्याने आरोग्य तज्ज्ञांमध्ये चिंता व्यक्त केली जात आहे. तज्ज्ञांच्या मते, तंबाखूजन्य पदार्थांचे सेवन हे या कर्करोगामागील सर्वात मोठे कारण आहे. गुटखा, पानमसाला, सुपारी आणि धूम्रपान या सवयी मोठ्या प्रमाणावर वाढल्या आहेत. यासोबतच मद्यपान, अयोग्य आहारपद्धती आणि तोंडी स्वच्छतेकडे होणारे दुर्लक्ष यामुळे धोका आणखी वाढतो. काही प्रकरणांमध्ये मानवी पॅपिलोमा व्हायरस (एचपीव्ही) संसर्गाचाही संबंध आढळून येत आहे.
अहवालातील आणखी एक चिंताजनक बाब म्हणजे हा कर्करोग आता केवळ वृद्धांपुरता मर्यादित राहिलेला नाही. ३० ते ५० वयोगटातील तरुणांमध्येही त्याचे प्रमाण वाढताना दिसत आहे. कामाचा ताण, अनियमित जीवनशैली आणि व्यसनाधीनतेमुळे तरुण पिढी अधिक जोखमीच्या गटात येत असल्याचे दिसून येते.तोंडाच्या कर्करोगाच्या वाढीमागील सर्वात गंभीर समस्या म्हणजे उशिरा होणारे निदान.अनेक रुग्ण सुरुवातीची लक्षणे दुर्लक्षित करतात किंवा वेळेवर वैद्यकीय सल्ला घेत नाहीत. त्यामुळे बहुतांश प्रकरणे प्रगत टप्प्यात आढळतात, ज्यामुळे उपचार अधिक कठीण आणि खर्चिक होतात. परिणामी, मृत्यूदर वाढण्याची शक्यता अधिक असते.
डॉक्टरांच्या मते तोंडात दीर्घकाळ न बरणारी जखम, पांढरे किंवा लाल डाग, गिळताना त्रास होणे किंवा मानेत गाठ जाणवणे ही लक्षणे दुर्लक्षित करू नयेत. अशा लक्षणांची त्वरित तपासणी केल्यास कर्करोगाचे लवकर निदान होऊ शकते आणि उपचार यशस्वी होण्याची शक्यता वाढते.या पार्श्वभूमीवर तज्ज्ञांनी प्रतिबंधात्मक उपायांवर भर देण्याची गरज व्यक्त केली आहे. तंबाखू आणि सुपारीचे सेवन पूर्णपणे टाळणे, नियमित तोंडी तपासणी करणे, जनजागृती वाढवणे आणि प्राथमिक स्तरावर स्क्रीनिंग कार्यक्रम राबवणे अत्यंत आवश्यक असल्याचे ते सांगतात.
विशेषतः ग्रामीण भागात आरोग्यसेवा अधिक मजबूत करण्याची गरज अधोरेखित करण्यात आली आहे. आयसीएमआरच्या या निष्कर्षांमुळे भारतातील कर्करोगाचे बदलते स्वरूप समोर आले असून जीवनशैलीशी संबंधित आजारांचा वाढता प्रभाव स्पष्ट झाला आहे. तोंडाच्या कर्करोगाच्या वाढत्या घटनांमुळे आरोग्य व्यवस्थेवरचा ताण वाढण्याची शक्यता असून यासाठी तातडीने ठोस पावले उचलण्याची गरज निर्माण झाली आहे.पुरुषांमध्ये वाढणारा तोंडाचा कर्करोग हा केवळ वैयक्तिक आरोग्याचा प्रश्न नसून सार्वजनिक आरोग्याचा गंभीर विषय बनत चालला आहे. वेळेत निदान, योग्य उपचार आणि जीवनशैलीत बदल केल्यास या वाढत्या धोक्याला आळा घालणे शक्य आहे, असा विश्वास तज्ज्ञांनी व्यक्त केला आहे.
