High BP Symptoms: लोक अनेकदा उच्च रक्तदाबाला गांभीर्याने घेत नाहीत, परंतु जगभरात अकाली मृत्यूचे हे एक प्रमुख कारण आहे. उच्च रक्तदाब ही एक सामान्य समस्या आहे, जी उपचार न केल्यास गंभीर होऊ शकते. जेव्हा धमन्यांमधील रक्तदाब वाढतो, तेव्हा त्याला उच्च रक्तदाब म्हणतात. अनेकदा उच्च रक्तदाब असलेल्या लोकांना लक्षणे जाणवत नाहीत किंवा त्यांच्या लक्षात येत नाहीत, ज्यामुळे त्याचे निदान करणे कठीण होते. उच्च रक्तदाबाची लक्षणे कोणती आहेत, त्याचा सर्वाधिक त्रास कोणाला होतो आणि तो टाळण्यासाठी काय खावे व काय टाळावे हे जाणून घ्या.
उच्च रक्तदाबाची लक्षणे कोणती आहेत?
जागतिक आरोग्य संघटनेनुसार (WHO) उच्च रक्तदाबाची खालील लक्षणे दिसू शकतात –
- डोकेदुखी सुरू होते
- छातीत दुखत आहे
- मला चक्कर येत आहे
- श्वास घेण्यास त्रास होतो
- मला मळमळत आहे
- उलटी होऊ शकते
- अंधूक दृष्टी किंवा पाहण्यात अडचण
- चिंता आहे
- गोंधळ निर्माण होऊ लागतो
- कानात गुणगुणण्याचा आवाज येत आहे.
- नाकातून रक्त येऊ लागते
- हृदयाचे ठोके अनियमित होतात
जर तुम्हाला यापैकी कोणतीही एक किंवा दोन-तीन समस्या जाणवू लागल्या, तर ते उच्च रक्तदाबाचे लक्षण असू शकते.
रक्तदाब नियंत्रित करण्यासाठी या गोष्टी करा
योगेंद्र प्राणायाम
ही एक अतिशय सोपी श्वास घेण्याची पद्धत आहे. यासाठी तुम्हाला फक्त चार मोजण्यापर्यंत हळूहळू श्वास घ्यावा लागेल, थोडा वेळ श्वास रोखून ठेवावा लागेल, नंतर चार मोजण्यापर्यंत हळूहळू श्वास सोडावा लागेल. श्वास घेण्याचा आणि सोडण्याचा वेळ समान ठेवा. योगगुरूंच्या मते, ही पद्धत मज्जासंस्थेला संतुलित करते, ताण कमी करते आणि हृदय गती सामान्य करते, ज्यामुळे रक्तदाबदेखील नियंत्रित होतो.
थंड पाण्याने चेहरा धुणे
तुमच्या चेहऱ्यावर थंड पाणी शिंपडा किंवा डोळ्यांवर थंड पाण्याची पट्टी लावा. ज्यामुळे हृदय गती कमी होते आणि रक्तवाहिन्यांना आराम मिळतो, त्यामुळे रक्तदाब कमी होतो.
कोणत्या लोकांना अधिक धोका आहे
वयस्कर व्यक्तींमध्ये, जर कुटुंबातील कोणाला रक्तदाबाचा त्रास असेल, आहारात जास्त मीठ खात असतील, लठ्ठपणा असेल, शारीरिकदृष्ट्या सक्रिय नसतील किंवा अति प्रमाणात मद्यपान करत असतील तर उच्च रक्तदाब होण्याची शक्यता वाढते.
उच्च रक्तदाबाच्या समस्येपासून सुटका कशी मिळवावी
उच्च रक्तदाब दीर्घकाळ टिकून राहिल्यास हृदयरोग, मधुमेह आणि मूत्रपिंडाचे आजार यांसारख्या हृदय व रक्तवाहिन्यांसंबंधीच्या आजारांचा धोका वाढतो, त्यामुळे वेळेवर रक्तदाब सामान्य करणे महत्त्वाचे आहे. उच्च रक्तदाब सामान्य करण्यासाठी आहारात बदल करता येतात. आरोग्यदायी, कमी मिठाचा आहार घेणे, वजन कमी करणे, शारीरिकदृष्ट्या सक्रिय राहणे आणि तंबाखूचे सेवन कमी करणे या सर्व गोष्टींमुळे उच्च रक्तदाब कमी होऊ शकतो.
उच्च रक्तदाब टाळण्यासाठी काय करावे आणि काय करू नये
काय करावे – उच्च रक्तदाबाची समस्या टाळण्यासाठी आहारात फळे आणि भाज्यांचा समावेश करता येतो. सक्रिय जीवनशैली राखण्याचे फायदे आहेत, विशेषतः जास्त चालण्याचा प्रयत्न करणे. आठवड्यातून किमान १५० मिनिटे चालणे महत्त्वाचे आहे. याव्यतिरिक्त, आठवड्यातून दोनदा स्नायू बळकट करणारे व्यायाम केले पाहिजेत. वजन कमी करण्याचा प्रयत्न करावा, डॉक्टरांनी सांगितलेली औषधे (उच्च रक्तदाबाची औषधे) घ्यावीत आणि नियमितपणे रक्तदाब तपासत राहावे. उच्च रक्तदाब कमी करण्यासाठी तणावाचे व्यवस्थापन करणेदेखील महत्त्वाचे आहे.
काय करू नये – उच्च रक्तदाब टाळण्यासाठी जास्त खारट पदार्थ खाऊ नयेत, जास्त प्रमाणात सॅच्युरेटेड फॅट्स आणि ट्रान्स फॅट्सचे सेवन करू नये, जास्त धूम्रपान करू नये, तंबाखूचे सेवन कमी करावे आणि मद्यपान टाळावे.
