गुलाबाचे रोप फुलांनी भरून जाईल! खत-पाणी कमी दिलं तरीही भरभरून येतील फुलं, फक्त ‘ही’ गोष्ट लक्षात ठेवा…

घरच्या कुंडीत उमललेला गुलाब सगळ्यांचे लक्ष वेधून घेतो. पण अनेक जण तक्रार करतात की भरपूर खत आणि पाणी देऊनही गुलाबाच्या रोपाला मनासारखी फुले येत नाहीत.

बागकाम तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की जर योग्य मातीची निवड केली, तर कमी खत आणि मर्यादित पाण्यातही गुलाबाचे रोप भरपूर फुले देऊ शकते.

रायबरेली जिल्ह्यातील वरिष्ठ विद्या निरीक्षक नरेंद्र प्रताप सिंह यांनी लोकल १८ शी बोलताना सांगितले की, गुलाबासाठी सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे चांगली पाणी निचरा होणारी माती. जड आणि चिकट मातीमध्ये मुळांना नीट हवा मिळत नाही, त्यामुळे रोप कमजोर होते. म्हणून कुंडीत माती तयार करताना ४०% बागेची माती, ३०% वाळू आणि ३०% सेंद्रिय कंपोस्ट मिसळा. वाळू मिसळल्याने माती भुसभुशीत राहते आणि पाणी साचत नाही. त्यामुळे मुळांची वाढ चांगली होते आणि रोप मजबूत बनते.

ते सांगतात की गुलाबाला अशी माती आवडते ज्याचा pH स्तर साधारण ६ ते ७ दरम्यान असतो. थोडी आम्लीय (हलकी आंबट) मातीमध्ये गुलाब झपाट्याने वाढतो आणि जास्त कळ्या येतात. जर माती खूप क्षारीय (अल्कधर्मी) असेल, तर त्यात थोडी कोकोपीट किंवा पानांचे खत मिसळू शकता.

कुंडीची निवड करणेही महत्त्वाचे आहे. किमान १२ ते १५ इंच खोल कुंडी घ्या, त्यामुळे मुळांना पसरायला पुरेशी जागा मिळेल. कुंडीच्या तळाशी छिद्र असणे गरजेचे आहे, जेणेकरून जास्तीचे पाणी बाहेर जाईल.

मातीमध्ये ओलावा राहिला पाहिजे, पण पाणी साचू नये- हेच निरोगी गुलाबाचे गुपित आहे.

फुलांची संख्या वाढवण्यासाठी सूर्यप्रकाशही खूप महत्त्वाचा असतो. गुलाबाला रोज किमान ५ ते ६ तास थेट सूर्यप्रकाश मिळाला पाहिजे.

योग्य माती आणि पुरेसा सूर्यप्रकाश मिळाल्यास रोप स्वतःच अन्नद्रव्यांचा चांगला उपयोग करते. त्यामुळे वारंवार खत देण्याची गरज कमी पडते.

वेळोवेळी सुकलेल्या फांद्या आणि कोमेजलेली फुले कापून टाका. त्यामुळे नवीन फांद्या फुटतात आणि जास्त फुले येतात.

माती योग्य प्रकारे तयार केली असेल, तर कमी पाणी आणि मर्यादित खतामध्येही गुलाबाचे रोप बराच काळ ताजेतवाने आणि फुलांनी भरलेले राहते.