आजकाल लहान मुलांपासून ते वृद्धांपर्यंत सर्वांमध्ये डोळ्यांचा अशक्तपणा ही एक सामान्य समस्या आहे. चुकीचा आहार आणि अयोग्य जीवनशैली ही याची प्रमुख कारणे आहेत. व्हिटॅमिन ए, सी, ई, ओमेगा-३ आणि झिंकच्या कमतरतेमुळे दृष्टीवर परिणाम होऊ शकतो. बराच वेळ मोबाईल, टीव्ही आणि कॉम्प्युटर पाहिल्याने डोळ्यांवर ताण येतो. झोपेचा अभाव, थकवा, सूर्यप्रकाशाचा अभाव आणि स्क्रीनकडे खूप जवळून पाहण्याच्या सवयीमुळेही नजर कमकूवत होते. जर तुम्हाला वर्तमानपत्र आणि मोबाईल वाचण्यात अडचण येत असेल, तर काही सोपे आयुर्वेदिक उपाय तुम्हाला मदत करू शकतात.
आयुर्वेद तज्ज्ञ आचार्य बालकृष्ण यांच्या मते, ‘काही घरगुती उपायांनी दृष्टी सुधारता येते. डोळ्यांची दृष्टी सुधारण्यासाठी बडीशेप उपयुक्त ठरू शकते. बडीशेपची पूड बनवून सकाळी आणि संध्याकाळी पाण्यासोबत घेतल्यास डोळ्यांचा अशक्तपणा आणि अंधुकपणा कमी होऊ शकतो. हे उपाय केवळ डोळ्यांना बळकट करत नाहीत, तर डोळ्यांचा थकवा, जळजळ आणि डोळ्यातून पाणी येणे यांसारख्या समस्यांपासूनही आराम देतात.”
चला जाणून घेऊया की दृष्टी वाढवण्यासाठी बडीशेपचे सेवन कसे प्रभावी ठरते.
बडीशेप डोळ्यांवर कसा परिणाम करते?
बडीशेपमध्ये व्हिटॅमिन ए, व्हिटॅमिन सी, कॅल्शियम, लोह आणि अँटीऑक्सिडंट्स असतात, जे डोळ्यांच्या आरोग्यासाठी फायदेशीर मानले जातात. विशेषतः व्हिटॅमिन ए रेटिनाला निरोगी ठेवण्यास मदत करते आणि त्याच्या कमतरतेमुळे रातांधळेपणाची समस्या उद्भवू शकते. आयुर्वेदात बडीशेप डोळ्यांसाठी फायदेशीर असल्याचे म्हटले जाते.
जर्नल ऑफ ऑप्थॅल्मोलॉजीनुसार, ‘डोळ्याचा रेटिना निरोगी ठेवण्यासाठी आणि कमी प्रकाशात चांगले पाहण्यासाठी व्हिटॅमिन-ए आवश्यक आहे. बडीशेपमध्ये असलेले अँटीऑक्सिडंट्स डोळ्यांच्या नाजूक नसांचे ऑक्सिडेटिव्ह ताणापासून संरक्षण करतात.’
जर्नल ऑफ हर्बमेड फार्माकोलॉजीमध्ये प्रकाशित झालेल्या काही अभ्यासांनुसार, ‘बडीशेपचा अर्क डोळ्यातील दाब कमी करतो असे आढळून आले आहे. डोळ्यातील वाढलेला दाब हे ग्लॉकोमाचे मुख्य कारण आहे, ज्यामुळे दृष्टी जाऊ शकते. बडीशेप हा दाब नियंत्रित करते आणि दृष्टी सुधारते. बडीशेपच्या पाण्यात दाहशामक गुणधर्म असतात. संगणक किंवा मोबाईलच्या अतिवापरामुळे होणारी डोळ्यांची जळजळ आणि डोळे कोरडे पडण्याच्या समस्येमध्ये बडीशेपचे सेवन केल्याने डोळ्यांना थंडावा मिळतो.
बडीशेप आरोग्यासाठी कशी फायदेशीर आहे?
दररोज बडीशेपचे सेवन केल्याने शरीराला अनेक प्रकारे फायदा होऊ शकतो. त्यामुळे पचनक्रिया सुधारते. जेवणानंतर बडीशेप खाल्ल्याने गॅस, अपचन आणि आम्लपित्त यांसारख्या पोटाच्या समस्या टाळता येतात. बडीशेप पोटाला थंडावा देते आणि भूक वाढवण्यासाठी देखील उपयुक्त आहे. बडीशेपच्या सेवनाने तोंडाचे आरोग्य राखले जाते. यामुळे तोंडाचे आरोग्य सुधारते, हिरड्या मजबूत होतात आणि त्वचेत जळजळ होते. यामुळे मळमळ आणि उलट्या देखील होऊ शकतात.
याव्यतिरिक्त, बडीशेपमध्ये असलेले अँटीऑक्सिडंट्स त्वचेचा रंग उजळण्यास आणि सुरकुत्या कमी करण्यास मदत करतात. काही अभ्यासांनुसार, बडीशेप रक्तातील साखर संतुलित ठेवण्यास देखील मदत करू शकते, ज्यामुळे ती मधुमेहींसाठी फायदेशीर ठरते.
