Liver Damage Symptoms: तुम्हाला माहित आहे का, लिव्हरशी संबंधित आजारांमध्ये अनेकदा रुग्णांना खाज येण्याची समस्या होऊ शकते. खाजेला मेडिकल भाषेत ‘प्रुरिटस’ (Pruritus) असे म्हणतात. ही समस्या लिव्हरच्या जुन्या आजारांशी संबंधित असू शकते. मात्र, लिव्हरची समस्या असलेल्या प्रत्येक व्यक्तीला खाज येतेच असे नाही.

सामान्यतः हातांच्या तळव्यांवर आणि पायांच्या तळव्यांवर एका ठराविक ठिकाणी खाज येऊ शकते. तसेच, संपूर्ण शरीरात अस्वस्थपणा किंवा जळजळ जाणवू शकते आणि वारंवार खाजवावेसे वाटू शकते.

कधीतरी खाज येणे सहसा धोकादायक नसते. मात्र, सतत किंवा खूप जास्त खाज येत असेल, तर झोपेवर परिणाम होऊ शकतो आणि आरोग्यावरही वाईट परिणाम होऊ शकतो. जर ही समस्या सतत होत असेल, तर डॉक्टरांचा सल्ला घेणे गरजेचे आहे.

या स्टोरीमध्ये खाजेबद्दल तुम्हाला माहित असायला हव्यात अशा सर्व महत्त्वाच्या गोष्टी सांगितल्या आहेत – जसे की लिव्हरच्या आजारात खाज का येऊ शकते, डॉक्टरांकडे कधी जावे आणि या समस्येपासून आराम कसा मिळवता येईल.

लिव्हरच्या आजारात खाज कशामुळे येते?

ILBS ने दिलेल्या माहितीनुसार, दारूच्या सेवनामुळे होणारे लिव्हरचे आजार किंवा नॉन-अल्कोहोलिक फॅटी लिव्हर डिसीज यांसारख्या लिव्हरच्या आजारांमध्ये खाज येण्याची समस्या क्वचितच दिसून येते. मात्र, खालील परिस्थितींमध्ये खाज येण्याची शक्यता जास्त असू शकते.

  • प्रायमरी बिलिअरी सिरोसिस (PBC)
  • प्रायमरी स्क्लेरोसिंग कोलॅन्जायटिस (PSC)
  • गर्भावस्थेदरम्यान होणारा इंट्राहेपॅटिक कोलेस्टेसिस

मात्र, हे देखील लक्षात घ्या की या विषयावर अजूनही संशोधन सुरू आहे. लिव्हरच्या आजारात खाज येण्यामागे नेमके एकच कारण काय आहे, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. तज्ज्ञांच्या मते, अनेक कारणांचा एकत्रित परिणाम यामागे असू शकतो. यातील काही संभाव्य कारणांवर अजूनही अभ्यास सुरू आहे.

ही समस्या कशी कमी होईल?

ILBS च्या माहितीनुसार, लिव्हरच्या आजारामुळे होणारी खाज आपोआप बरी होईलच असे नाही. या समस्येपासून आराम मिळवण्यासाठी योग्य उपचार घेण्याची गरज पडू शकते.

ही समस्या खूप गुंतागुंतीची आहे आणि त्यामागचे नेमके कारण शोधण्यासाठी अजूनही संशोधन सुरू आहे. त्यामुळे खाज कमी करण्यासाठी वेगवेगळ्या उपचारपद्धतींचा वापर केला जाऊ शकतो.

ILBS च्या माहितीनुसार, खाजवणे टाळणे चांगले. कारण वारंवार खाजवल्यामुळे त्वचेवर लालसरपणा किंवा इतर समस्या निर्माण होऊ शकतात. तुम्हाला हवे असल्यास नखे लहान ठेवा आणि रात्री झोपताना हातमोजे घालून झोपू शकता.

याशिवाय,

  • आंघोळीसाठी गरम पाण्याऐवजी कोमट किंवा थंड पाण्याचा वापर करा.
  • खूप गरम ठिकाणी जाणे टाळा आणि जास्त वेळ उन्हात राहू नका.
  • सौम्य आणि सुगंध नसलेला साबण आणि मॉइश्चरायझर वापरा.
  • ज्या ठिकाणी खाज येत आहे, तिथे थंड पाण्याची पट्टी किंवा थंड शेक दिल्याने आराम मिळू शकतो.
  • सैल आणि शरीराला हवा मिळेल असे कपडे घाला.
  • हवा खूप कोरडी असलेल्या ठिकाणी ह्युमिडिफायरचा वापर करा.
  • डॉक्टरांच्या सल्ल्याने औषध, क्रीम किंवा खाण्याचे औषध घेऊ शकता.

डॉक्टरांकडे कधी जावे?

जर खाज येण्याची समस्या तुम्हाला खूप त्रास देत असेल, तुमच्या झोपेवर परिणाम होत असेल किंवा त्यामुळे तणाव वाढत असेल, तर वेळ न घालवता डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.

लिव्हरचे काम हळूहळू कमी होऊ लागले, तरी ही समस्या एक संकेत म्हणून दिसू शकते.

(Disclaimer: वरील माहिती प्राप्त माहितीवर आधारित असून अधिक माहितीसाठी तज्ज्ञ/डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.)