Benefits of Alum : सामान्यतः, लोक दाढी केल्यानंतर जंतुनाशक म्हणून तुरटीचा वापर करतात, परंतु आयुर्वेदात अनेक आरोग्य समस्यांवर तुरटीचा वापर केला जातो. आयुर्वेदिक डॉक्टर दीपक कुमार यांच्या मते, जर तुरटीचा मर्यादित प्रमाणात आणि योग्य पद्धतीने वापर केला तर ती अनेक आजारांमध्ये फायदेशीर ठरू शकते. त्वचेपासून ते तोंडाच्या आरोग्यापर्यंत सर्व काही सुधारण्यासाठी तुरटी प्रभावी असल्याचे सिद्ध झाले आहे. “वैद्यकीय शास्त्रानुसार तुरटीमध्ये Astringent (संकुचन करणारे) गुणधर्म असतात, ज्यामुळे जखमा आकुंचन पावतात आणि त्या लवकर बऱ्या होतात.” तुरटीमध्ये जीवाणूनाशक गुणधर्म असतात जे जीवाणूंची वाढ रोखतात. तुरटी सूज कमी करते आणि जखमा लवकर भरते. चला तज्ञांकडून जाणून घेऊया की आयुर्वेदानुसार, तुरटीचे सेवन आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरते.
तुरटी तोंडातील जीवाणूंना मारते (Alum kills bacteria in the mouth)
तुरटीमध्ये ॲल्युमिनियम सल्फेट आणि पोटॅशियम सल्फेट सारखी संयुगे असतात जी जीवाणूंची वाढ रोखतात. ती पाण्यात मिसळून गुळण्या केल्याने तोंडातील फोड बरे होऊ शकतात.
चेहऱ्यावरील सुरकुत्या आणि त्वचा घट्ट करण्यासाठी उपयुक्त (Useful for facial wrinkles and skin tightening)
पाण्यात थोडी तुरटी मिसळून हलक्या हातांनी चेहऱ्यावर मालिश केल्याने त्वचा घट्ट होते आणि सुरकुत्या हळूहळू कमी होतात. हा उपाय तेलकट, कोरडी आणि सामान्य अशा सर्व प्रकारच्या त्वचेसाठी उपयुक्त मानला जातो.
शरीराची दुर्गंधी दूर करण्यासाठी उपयुक्त (Useful for eliminating body odor)
शरीराला जास्त दुर्गंधी येण्याची समस्या घाम, जीवाणू किंवा स्वच्छतेच्या अभावामुळे असू शकते. अशावेळी अंघोळीच्या पाण्यात अर्धा ते एक ग्रॅम तुरटी टाकल्याने शरीराची दुर्गंधी हळूहळू कमी होऊ लागते. तुरटी कोमट पाण्यात लवकर विरघळते.
दात, हिरड्या आणि टॉन्सिल्सच्या सामान्य समस्या (Common problems of teeth, gums and tonsils)
ज्या लोकांना हिरड्यांमधून रक्त येणे, पायोरिया, दात किडणे आणि टॉन्सिल्सची समस्या आहे, त्यांच्यासाठी तुरटीच्या पाण्याने गुळण्या करणे प्रभावी ठरते. यामुळे जीवाणू आणि तोंडाची दुर्गंधी कमी होते.
फुफ्फुसातील कफ आणि खोकल्यावर प्रभावी (Effective against phlegm and cough in the lungs)
आयुर्वेदात, तुरटी भाजून तिची राख तयार केली जाते, जी इतर औषधांसोबत मर्यादित प्रमाणात घेतल्यास कफ बाहेर टाकण्यास मदत करते. हा प्रयोग ब्राँकायटिस आणि दमा यांसारख्या आजारांमध्ये प्रभावी मानला जातो.
पुनरावृत्ती होणाऱ्या तापासाठी आयुर्वेदिक औषध (Ayurvedic medicine for recurrent fever)
तुरटी, गोदांती भस्म, स्वर्ण गारिक आणि मिश्रीपासून बनवलेले सितारी नावाचे आयुर्वेदिक औषध मलेरिया, टायफॉइड, डेंग्यू, विषाणूजन्य आणि इतर तापांमध्ये वापरले जाते. हे औषध घाम आणून ताप कमी करण्यास आणि रोगप्रतिकारशक्ती वाढवण्यास मदत करते.
मूत्रमार्गाचा संसर्ग (UTI) आणि जननेंद्रियाच्या संसर्गावर प्रभावी (Effective against urinary tract infections (UTIs) and genital infections)
स्त्रियांमधील मूत्रमार्गाचा संसर्ग आणि स्त्रीरोगविषयक संसर्ग तुरटीच्या पाण्याने बाह्य स्वच्छता केल्याने कमी होऊ शकतो. काही प्रकरणांमध्ये, डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार मर्यादित प्रमाणात तुरटीच्या राखेचे सेवन करण्याचा सल्लाही दिला जातो.
तुरटीचे दुष्परिणाम जाणून घेणे देखील महत्त्वाचे आहे (It is also important to know the side effects of alum)
तज्ञांच्या मते, तुरटीचे जास्त प्रमाण शरीरातील पित्त वाढवू शकते, ज्यामुळे जळजळ आणि उष्णतेच्या समस्या उद्भवू शकतात. त्यामुळे, तुरटीचा वापर नेहमी मर्यादित प्रमाणात आणि तज्ज्ञांच्या सल्ल्यानुसारच केला पाहिजे. तज्ज्ञांच्या मते, तुरटीचे सेवन कधीही अर्ध्या ग्रॅमपेक्षा जास्त करू नये.
तुरटी केवळ एक साधा जंतुनाशक नाही, तर आयुर्वेदात ती अनेक आजारांवर उपयुक्त मानली जाते. तथापि, तिचे फायदे केवळ योग्य प्रमाणात आणि योग्य पद्धतीने वापरल्यासच मिळतात. कोणत्याही गंभीर समस्येमध्ये घरगुती उपाय अवलंबण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.
