Leafy Vegetables for Eye Health: ऑक्टोबर महिना संपत आला की हवामानात हळूहळू बदल जाणवू लागतात. अशा वेळी आरोग्याची काळजी घेण्यासाठी आहारात पौष्टिक पदार्थांचा समावेश करणं महत्त्वाचं ठरतं. डोळ्यांचं आरोग्य, वजन नियंत्रण आणि पचनक्रियेसाठी उपयुक्त ठरू शकणाऱ्या हिरव्या पालेभाज्यांमध्ये एका खास भाजीचाही समावेश होतो. या भाजीतील पोषक घटक आणि त्यावर झालेल्या संशोधनामुळे ती चर्चेत आहे. नेमकी कोणती आहे ही भाजी आणि तिचे संभाव्य फायदे काय आहेत? जाणून घ्या.

डोळ्यांच्या आरोग्यासाठी ठरू शकते उपयुक्त

डोळ्यांचे आरोग्य चांगले राखण्यासाठी जीवनसत्त्व अ महत्त्वाचे मानले जाते. या जीवनसत्त्वाच्या कमतरतेमुळे रातांधळेपणासारख्या समस्या उद्भवू शकतात. काही हिरव्या पालेभाज्यांमध्ये बीटा-कॅरोटीन आढळते. शरीरात त्याचे रूपांतर जीवनसत्त्व अ मध्ये होऊ शकते, त्यामुळे डोळ्यांच्या आरोग्यासाठी अशा भाज्या आहारात असणे फायदेशीर ठरू शकते. या एका पालेभाजीतही बीटा-कॅरोटीनसारखे घटक आढळतात. हे घटक डोळ्यांच्या सामान्य कार्यासाठी महत्त्वाचे आहेत. डोळ्यांचे आरोग्य राखण्यासाठी संतुलित आहारासोबत नियमित नेत्रतपासणीही आवश्यक आहे.

वजन नियंत्रणात ठेवण्यासाठी मिळू शकते मदत

हिवाळ्यात काही लोकांची शारीरिक हालचाल कमी होते. व्यायामाचा अभाव आणि आहारातील अतिरिक्त उष्मांक यांमुळे वजन वाढण्याची शक्यता असते. अशा वेळी कमी उष्मांक असलेल्या आणि तंतुमय पदार्थांचा समावेश असलेल्या भाज्या आहारात घेणे उपयोगी ठरू शकते.

या एका हिरव्या पालेभाज्यांमधील तंतुमय घटकांमुळे पोट भरल्याची भावना काही काळ टिकण्यास मदत होऊ शकते, त्यामुळे वारंवार खाण्याची इच्छा कमी होण्यास हातभार लागू शकतो. वजन नियंत्रणासाठी संतुलित आहार, नियमित व्यायाम आणि पुरेशी झोप या गोष्टीही तितक्याच महत्त्वाच्या आहेत.

सांधेदुखी आणि सूज या संदर्भात काय सांगते संशोधन?

थंडीच्या दिवसांत काही लोकांना सांधे आखडणे किंवा वेदना जाणवणे अशा तक्रारी होतात. विशेषतः संधिवाताचा त्रास असलेल्या व्यक्तींना हा अनुभव अधिक जाणवू शकतो. काही पालेभाज्यांमध्ये अँटीऑक्सिडंट्स आणि वनस्पतीजन्य संयुगे आढळतात. या घटकांचा शरीरातील दाहाशी असलेला संबंध विविध संशोधनांमध्ये अभ्यासला जात आहे.

या वनस्पतीच्या अर्कावर करण्यात आलेल्या काही प्रयोगशाळेतील अभ्यासांमध्ये जैविक सक्रिय घटकांचा अभ्यास करण्यात आला आहे. या घटकांमध्ये दाहाशी संबंधित प्रक्रियांवर परिणाम करण्याची क्षमता असू शकते, पण सांधेदुखीचा त्रास कायम असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.

रक्तातील साखरेच्या पातळीशी संबंधित संशोधन

मधुमेह आणि रक्तातील साखरेचे नियंत्रण हा आरोग्याच्या दृष्टीने महत्त्वाचा विषय आहे. या वनस्पतीच्या अर्कावर झालेल्या काही प्रायोगिक अभ्यासांमध्ये रक्तातील साखरेशी संबंधित परिणामांचा अभ्यास करण्यात आला आहे. या वनस्पतीतील काही घटकांचा ग्लुकोजच्या चयापचयाशी संबंध असण्याची शक्यता संशोधकांनी तपासली आहे. पण, मधुमेह असलेल्या व्यक्तींनी ही भाजी औषधांचा पर्याय म्हणून वापरू नये. डॉक्टरांनी दिलेली औषधे आणि आहारविषयक सूचना पाळणे महत्त्वाचे आहे.

त्वचा आणि पचनासाठीही ठरू शकते फायदेशीर

हिरव्या पालेभाज्यांमधील जीवनसत्त्वे, खनिजे आणि अँटीऑक्सिडंट्स शरीराच्या सर्वसाधारण आरोग्यासाठी महत्त्वाचे असतात. संतुलित आहारातून हे घटक मिळाल्यास त्वचेचे सामान्य आरोग्य राखण्यास मदत होऊ शकते. पचनाच्या दृष्टीनेही पालेभाज्यांमधील तंतुमय घटक महत्त्वाचे आहेत. पुरेसे पाणी पिणे आणि तंतुमय पदार्थांचा आहारात समावेश करणे यामुळे बद्धकोष्ठतेचा त्रास कमी होण्यास मदत होऊ शकते, त्यामुळे विविध प्रकारच्या पालेभाज्या नियमित आहारात घेणे हा चांगला पर्याय ठरू शकतो.

नेमकी कोणती आहे ही पालेभाजी?

डोळ्यांचे आरोग्य, वजन नियंत्रण, पचन आणि वनस्पतीजन्य घटकांवरील संशोधन यांमुळे चर्चेत असलेली ही भाजी म्हणजे पोन्नागंती भाजी. इंग्रजीत तिला Sessile Joyweed म्हणतात. काही ठिकाणी तिला कोयपा या नावानेही ओळखले जाते. दक्षिण भारतात या पालेभाजीचा आहारात वापर केला जातो; महाराष्ट्राच्या काही भागांतही ती परिचित आहे.

या भाजीचा आहारात समावेश करताना ती स्वच्छ धुऊन आणि योग्य प्रकारे शिजवून खाणे महत्त्वाचे आहे. कोणत्याही एका भाजीवर अवलंबून न राहता विविध पालेभाज्या, फळे, डाळी आणि इतर पौष्टिक पदार्थांचा समतोल आहारात समावेश करणे अधिक उपयुक्त ठरते.

(टीप : या लेखातील माहिती सर्वसाधारण आरोग्यविषयक माहितीसाठी आहे. पोन्नागंती वनस्पतीवरील काही संशोधन प्रायोगिक स्वरूपाचे असून, त्यातून मानवी आरोग्यावर होणारे परिणाम निश्चितपणे सिद्ध होत नाहीत. डोळ्यांचे विकार, मधुमेह, सांधेदुखी किंवा इतर आजार असल्यास आहारात मोठे बदल करण्यापूर्वी डॉक्टरांचा किंवा पात्र आहारतज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.)