प्रचंड केस गळत आहेत? थायरॉईड कमीच होत नाही? डॉक्टरांनी सांगितलेलं ‘हे’ पाणी प्या; परिणाम पाहून थक्क व्हाल

थायरॉईड ग्रंथी, जी मानेमध्ये असलेली एक लहान ग्रंथी आहे, शरीरातील अनेक महत्त्वपूर्ण कार्यांवर ती नियंत्रण ठेवते. तिचा परिणाम आपल्या ऊर्जा, चयापचय, झोप, मनःस्थिती, पचन आणि अगदी वृद्धत्वावरही होतो. जेव्हा थायरॉईडमध्ये असंतुलन निर्माण होते तेव्हा शरीरात थकवा, केस गळणे, पोट फुगणे, चिंता, विचार करण्याची क्षमता कमी होणे, वजनातील बदल आणि मानसिक थकवा यांसारखी अनेक लक्षणे दिसू लागतात.

तज्ज्ञांच्या मते, थायरॉईड आणि मज्जासंस्था एकमेकांशी घट्ट जोडलेल्या आहेत. दीर्घकाळचा ताण हार्मोन्सच्या संतुलनावर परिणाम करतो आणि मेंदू व थायरॉईड यांच्यातील संवादात व्यत्यय आणू शकतो. ताणामुळे शरीर सतत ‘लढा किंवा पळा’ या अवस्थेत राहते, तर शरीर शांत आणि आरामशीर असताना थायरॉईड सर्वोत्तम कार्य करते. योग तज्ज्ञांच्या मते, साधे योगिक व्यायाम आणि सकस आहाराने थायरॉईडचे आरोग्य सुधारता येते. चला, तज्ज्ञांकडून जाणून घेऊया की थायरॉईड नियंत्रणात ठेवण्यासाठी कोणते घरगुती उपाय प्रभावी ठरू शकतात.

थायरॉईड नियंत्रित करण्यासाठी दीर्घ श्वासोच्छ्वासाचा सराव करा

सकाळी फक्त पाच मिनिटे खोल, संथ गतीने पोटाने श्वास घेतल्याने शरीराला तणावमुक्त होण्यास मदत होते. यामुळे हृदयाची गती नियमित होते, मन शांत होते आणि स्नायूंचा ताण कमी होतो.

थायरॉईडसाठी फायदेशीर योगासने

थायरॉईड ग्रंथी मानेच्या भागात असते. काही योगासने या भागातील रक्ताभिसरण वाढवण्यास आणि स्नायू शिथिल करण्यास मदत करू शकतात. या आसनांमध्ये खालील आसनांचा समावेश आहे:

• भुजंगासन (नाग आसन)
• सर्वांगासन (खांद्यावर उभे राहणे)
• अर्ध सर्वांगासन
• उंटाची मुद्रा
• सूर्य नमस्कार
• बोट पोज
• वक्रासन
• सुप्त वक्रासन

तज्ज्ञांच्या मते, या योगासनांचा नियमित सराव केल्याने पचनक्रिया, रक्तसंचार आणि चयापचय सुधारण्यास मदत होऊ शकते. तथापि, सर्वांगासनासारखी आसने केवळ प्रशिक्षित योग प्रशिक्षकाच्या देखरेखीखालीच केली पाहिजेत.

अन्नाकडे लक्ष द्या

निरोगी थायरॉईड राखण्यासाठी योग्य पोषण आवश्यक आहे. शरीराला पुरेसे प्रथिने, आरोग्यदायी चरबी आणि सेलेनियम, झिंक, लोह व आयोडीन यांसारख्या खनिजांची गरज असते. आपल्या आहारात सुकामेवा आणि बियांचा समावेश करा. हिरव्या भाज्या आणि ताजी फळे यांचाही आहारात समावेश करा. कडधान्ये, नारळ, कढीपत्ता आणि आरोग्यदायी चरबी यांचे सेवन करणे प्रभावी ठरते. भरपूर पाणी पिणे आणि नियमित वेळी जेवणे हे देखील आवश्यक आहे.

धणेपाणी प्या

योग तज्ज्ञांच्या मते, थायरॉईडच्या आरोग्यासाठी धणेपाणी हे एक पारंपरिक आणि फायदेशीर पेय मानले जाते. ते तयार करण्यासाठी एक चमचा धणे रात्रभर पाण्यात भिजवून ठेवा, सकाळी ते उकळा आणि गाळून घ्या. कोमट असतानाच त्याचे सेवन करा. धण्यामध्ये आयोडिन, मॅग्नेशियम आणि व्हिटॅमिन सी सारखी पोषक तत्त्वे असतात, जी थायरॉईडचे कार्य सुरळीत ठेवण्यास मदत करू शकतात.

शरीराचे संकेत समजून घेणे महत्त्वाचे आहे

तज्ज्ञांच्या मते, योग हा केवळ एक शारीरिक व्यायाम नसून, शरीराचा समतोल पुन्हा प्रस्थापित करण्याचे एक साधन आहे. जेव्हा आपण आपल्या शरीराच्या गरजा समजून घेतो आणि त्याला पुरेशी विश्रांती, पोषण व काळजी देतो, तेव्हाच खऱ्या अर्थाने सुधारणा सुरू होते. तथापि, जर तुम्हाला थायरॉईडचा त्रास असेल किंवा त्याची लक्षणे जाणवत असतील तर एंडोक्राइनोलॉजिस्टचा (हार्मोनतज्ज्ञ) सल्ला घ्या आणि केवळ योग किंवा घरगुती उपायांवर अवलंबून राहू नका.