12 December 2017

News Flash

संयम से स्वास्थ्य

बरोबर एक वर्षांपूर्वी ‘लोकसत्ता’च्या संपादकवर्गाने सर्वसामान्यांच्या स्वास्थ्याकरिता आयुर्वेदशास्त्राधारे काय मार्गदर्शन आहे, हे सांगण्याकरिता मला लेखनाची संधी दिली. वर्षभरातील सुमारे २६ लेखांमध्ये आतापर्यंत आपल्या दैनंदिन जीवनातील सर्वानाच अत्यावश्यक असणाऱ्या जलपानापासून सुरुवात

फळभाज्या, शेंगभाज्या भाग ५

रताळे, रक्ताळू या नावाने मिळणारे कंद उपवासापुरतेच वापरले जातात. रताळे बटाटय़ासारखेच उत्तम पूरक अन्न आहे. बटाटय़ापेक्षा काही चांगले गुण रताळ्यात आहेत. रताळे मधुर, वृष्य, गुरू व स्निग्ध आहे. रताळ्यापासून

फळभाज्या, शेंगभाज्या (भाग चौथा)

परवल: परवलाची फळे तोंडल्यासारखी असतात. उत्तरेत काशी, अलाहाबाद, दिल्ली इकडे या भाजीची फार चलती आहे. पथ्यकर भाज्यांत परवलचा क्रमांक फार वरचा आहे. मोठय़ा आजारांत, जेवणावर नियंत्रण असते, लंघन चालू

फळभाज्या, शेंगभाज्या (भाग ४)

‘आमचे वाढते वजन कमी करा. आम्ही काही खात-पीत नसूनही वजन कसे वाढते, कळत नाही. किती औषधे घेतली तरी शरीर हटत नाही,’ अशा एक ना अनेक गोष्टी मी दिवसांतून पाच-दहा

फळभाज्या, शेंगभाज्या – भाग तिसरा

गोवार: पथ्यकर पालेभाज्यात विशेषत: कफप्रधान विकारात गोवारीच्या शेंगांना वरचे स्थान आहे. गोवार गुणाने रुक्ष, वातवर्धक आहे. सर व दीपन गुणांमुळे मलावरोध, मधुमेह, रातंधळेपणा विकारांत गोवारीचे महत्त्व सांगितले आहे. रोग

स्वास्थ्य आणि अयुर्वेद : पालेभाज्या गुण-दोष.. भाग दुसरा

आयुर्वेदात जिवंती ही सर्वश्रेष्ठ पालेभाजी मानली आहे. मोहरीची पालेभाजी सर्वात कनिष्ठ मानली आहे. पथ्यकर पालेभाज्या- अळू: अळू ही पालेभाजी शरीरास अत्यावश्यक असणारे ‘रक्त’ वाढवणारी, ताकद वाढवणारी व मलप्रवृत्तीस आळा घालणारी