पडसाद: गावागावांत देवराई

‘लोकरंग’मध्ये (१७ मे) आसाराम लोमटे यांचा ‘उभ्या जन्माची रखरख!’ हा लेख वाचला. लेखाचा विषय, आशय, लेखनशैली आणि शब्दचित्रण वैशाखातील काहिलीला सजगतेने अधोरेखित करणारे आहे. लोमटे यांची साहित्य आणि पत्रकारिता या दोन्ही क्षेत्रावर हुकमत असल्याने त्यांच्या लेखनातील आशय बोलका आणि भाषेला धार आहे. मराठवाडा, विदर्भ आणि खानदेशातील उन्हाचे हे भीषण संकट म्हणजे दरवर्षी येतो हा तप्त उन्हाळा अशीच आहे. मान्सूनच्या सरी कोसळल्या की या उन्हाच्या तीव्रतेच्या झळांची जागा पाऊस, नापिकी, दुबार पेरणी, अतिवृष्टी किंवा दुष्काळ बेमालूमपणे घेतो. एकूणच या तिन्ही प्रदेशांसाठी शासकीय, प्रशासकीय, विद्यापीठे, स्वयंसेवी संस्था आणि शाळा-महाविद्यालय स्तरावर वृक्ष लागवड, वृक्ष संगोपन, कुर्‍हाडबंदी, बारमाही नद्यांचे पाणी व्यवस्थापन, कालव्याच्या पाण्याचे व्यवस्थापन यावर स्वतंत्रपणे विभागाची स्थापना करून  सखोलपणे काम करावे लागेल. दरवर्षी उन्हाच्या तीव्रतेने होणार्‍या मृत्यूंचे प्रमाण वाढत जात आहे. शारीरिक आणि मानसिक परिणाम होत आहेत. हातावर पोट असणार्‍या गरिबांना पाणी आणि रोजगार यांच्यात मेळ घालता येत नाही. शिवाय दवाखान्यातून होणारी लूट वेगळीच. राजकीय सत्ताधार्‍यांकडून नैसर्गिक स्रोत आणि नैसर्गिक संसाधने यांचा होणारा गैरवापर ही समस्याही उन्हाच्या तीव्रतेएवढीच भीषण आहे. जागतिक तापमानवाढ रोखण्यासाठी राज्य पातळीवर मराठवाडा, विदर्भ आणि खानदेशबरोबरच कोकणच्या काही भागांत युद्धपातळीवर वृक्ष लागवड आणि वृक्ष संवर्धन चळवळ घराघरापर्यंत पोहोचवणे गरजेचे आहे.- डॉ. सुधीर इंगळे, परभणी