चिपळूण : कोयना धरण पूर्ण क्षमतेने भरल्याने चिपळूण तालुक्याच्या दृष्टीने दिलासादायक चित्र निर्माण झाले आहे. कोयना जलविद्युत प्रकल्पातून वीजनिर्मितीला पुरेसे पाणी उपलब्ध झाल्यास त्यानंतर सोडण्यात येणारे अवजल वाशिष्ठी नदीपात्रात येणार आहे. त्यामुळे चिपळूण शहर, वाशिष्ठी नदीवर अवलंबून असलेल्या नदीकाठच्या गावांच्या पाणीपुरवठ्यासह लोटे, खेर्डी आणि खडपोली औद्योगिक वसाहतींच्या पाणीपुरवठ्याला मोठा आधार मिळण्याची शक्यता आहे.
गेल्या उन्हाळ्यात कोयना धरणातील पाणीसाठा कमी झाल्यानंतर जलविद्युत निर्मितीवर मर्यादा आल्या होत्या. त्याचा थेट परिणाम वाशिष्ठी नदीच्या प्रवाहावर झाला. वीजनिर्मिती कमी झाल्याने नदीपात्रातील पाणी घटले आणि चिपळूण शहराच्या पाणीपुरवठ्यासह औद्योगिक पाणीवापरावरही ताण निर्माण झाला होता.
कोयना प्रकल्पातील वीजनिर्मितीनंतरचे पाणी पोफळीमार्गे वाशिष्ठी नदीपात्रात सोडले जाते. त्यामुळे कोयना जलाशयातील उपलब्ध पाणीसाठा हा केवळ वीजनिर्मितीसाठी महत्त्वाचा नसून चिपळूणच्या पाणीव्यवस्थेसाठीही अत्यंत महत्त्वाचा आहे. पूर्वी वीजनिर्मितीवर मर्यादा आल्यानंतर वाशिष्ठीचे पात्र कोरडे पडल्याची आणि शहराला मचूळ पाण्याचा सामना करावा लागल्याची नोंद आहे.
चिपळूण पालिकेच्या पाणीपुरवठ्याचा मोठा आधार वाशिष्ठी नदी आहे. याशिवाय नदीकाठच्या परिसरातील अनेक गावांच्या नळपाणी योजनाही वाशिष्ठीवर अवलंबून आहेत. त्यामुळे नदीत वर्षभर पुरेसा प्रवाह राहणे आवश्यक आहे.
कोयना धरणातील समाधानकारक पाणीसाठ्यामुळे आगामी उन्हाळ्यात वीजनिर्मितीला पाण्याची उपलब्धता राहिल्यास वाशिष्ठी नदीतील प्रवाह टिकून राहण्यास मदत होईल. परिणामी उन्हाळ्यात नदीतील पाणी कमी होऊन निर्माण होणाऱ्या पाणीटंचाईचा धोका कमी होण्याची शक्यता आहे. कोयना धरणातील पाणीसाठा म्हणजे चिपळूणसाठी केवळ वीजनिर्मितीचा स्रोत नाही, तर वाशिष्ठीच्या प्रवाहाचा आणि त्यावर अवलंबून असलेल्या शहर, गावांच्या तसेच उद्योगांच्या पाणीपुरवठ्याचा महत्त्वाचा आधार आहे. त्यामुळे आगामी उन्हाळ्यात कोयनेचे पाणी चिपळूणच्या पाणीप्रश्नाला कितपत दिलासा देते, हे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
एमआयडीसीलाही मोठा आधार
लोटे, खेर्डी आणि खडपोली औद्योगिक परिसरातील उद्योगांसाठीही वाशिष्ठी नदीचे पाणी महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे कोयना प्रकल्पातील वीजनिर्मिती सुरळीत राहणे हे केवळ चिपळूण शहराच्या पिण्याच्या पाण्यापुरते मर्यादित नसून औद्योगिक पाणीपुरवठ्यासाठीही महत्त्वाचे ठरते. उपलब्ध माहितीनुसार एमआयडीसीकडून वाशिष्ठी नदीतून उद्योगांसाठी पाणी उचलले जाते.
उन्हाळ्याची चिंता कमी होणार?
दरवर्षी उन्हाळ्यात वाशिष्ठी नदीतील पाण्याची पातळी घटल्याने चिपळूण शहरासह परिसरातील पाणीपुरवठ्याचा प्रश्न निर्माण होतो. त्यामुळे यंदा कोयना धरणातील मुबलक पाणीसाठ्यामुळे वीजनिर्मिती सातत्याने सुरू राहून वाशिष्ठीला पुरेसा प्रवाह मिळतो का, याकडे चिपळूणकरांचे लक्ष लागले आहे.
