नाट्यरंग : जोडीचा मामला… समलैंगिकतेचा रंजक तिढा

या जगात काही काही गोष्टी गृहीतच धरल्या गेल्या आहेत. म्हणजे पुनरोत्पादनासाठी स्त्री-पुरुष यांचीच जोडी असायला हवी. त्यामुळे त्या प्रकारचे शारीरिक संबंध यायला हवे असतील तर हे दोन घटक एकत्र यायला हवेत. त्यापायी स्त्री-पुरुष संबंध हेच जगभर ‘नॉर्मल’ आहेत असं सर्वसाधारणत: मानलं गेलं आहे. पण जगात त्यापलीकडचीही काही माणसं अस्तित्वात आहेत; ज्यांना या संबंधांपेक्षा वेगळे संबंध आकर्षित करतात… खुणावतात. जसे की, पुरुष-पुरुष संबंध, स्त्री-स्त्री संबंध, एखाद्याला पुरुष-स्त्री संबंधांबरोबरच पुरुषाबरोबरचे संबंधही आकर्षित करत असतात. कुणाला तृतीयपंथीयांशी संबंध ठेवावेसे वाटू शकतात. अशा ज्याच्या त्याच्या लैंगिक गरजा आणि कलानुसार त्या त्या व्यक्तीला जगावंसं वाटत असतं. पण ते आपल्याकडे ‘नॉर्मल’ समजलं जात नाही. त्यातून अशा अल्पसंख्य असलेल्या व्यक्तींकडे विकृत म्हणून पाहिलं जातं. घरादारासह कुणीही अशांना स्वीकारायला तयार होत नाही. त्यांचं जगणं मुश्कील होतं. कायद्यानंही त्यांना आधार मिळत नाही. मग त्यांनी जगायचं कसं? आपल्या नैसर्गिक भावना कायम दडपतच? पण अशानंच तर समाजात विकृती निर्माण होते ना. पण लक्षात कोण घेतो? तर ते असो. यासंबंधांत आजवर जगभरात अनेक कलाकृती निर्माण झाल्या आहेत… होत आहेत… यापुढेही होतील. पण मराठीत अशा विषयावर अभावानंच लिहिलं, बोललं जातं. विजय तेंडुलकरांनी ‘मित्राची गोष्ट’मध्ये या विषयाला स्पर्श केला होता. मात्र, तरीही हा विषय ‘अब्रह्मण्यम’ म्हणूनच ओळखला जातो. त्यामुळे त्याला साहित्य वा अन्य कलांतूनही अभावानंच हात घातला जातो. अशात चैतन्य कुलकर्णी लिखित आणि श्रेयस इंदापूरकर दिग्दर्शित ‘जोडीचा मामला’ हे या विषयावरचं एक रंजक नाटक रंगभूमीवर आलेलं आहे. एका आटपाट गावातील तन्वी आणि गायत्री या दोन मुली शिक्षणासाठी शहरात जातात आणि तिथं त्यांच्या लक्षात येतं, की आपल्याला एकमेकींबद्दल आकर्षण वाटतंय. त्यातून त्यांना आपण एकत्र सहजीवन जगावं असं वाटू लागतं. पण हे घरच्यांना सांगायचं कसं? आपण एक वेळ स्त्री-पुरुष असतो तर गोष्ट वेगळी. पण समाजमान्यतेच्या बाहेर जाऊन परस्परांविषयीचं हे आकर्षण घरच्यांना, समाजाला कसं समजावून सांगणार? पण त्याचदरम्यान अचानक एक संधी चालून येते. गावाला तंटामुक्ती योजनेत पुरस्कार मिळण्यासाठीच्या स्पर्धेत पाहणी करण्याकरता जगदाळे नावाचा एक शासकीय अधिकारी गावात येतो. साहजिकच गावचे सरपंच असलेल्या अण्णासाहेब वाघचौरेंच्या (गायत्रीच्या) घरी त्यांचा मुक्काम पडतो. याच गोष्टीचा फायदा घ्यायचं त्या दोघी ठरवतात. आमचं एकमेकींवर प्रेम आहे आणि आम्हाला याच आठवड्यात लग्न करायचंय असं तन्वी आणि गायत्री आपापल्या घरी ठामपणे सांगतात. तंटामुक्ती अधिर्का याच्या उपस्थितीत आपले आई-वडील आपल्याला विरोध करू शकणार नाहीत, धिंगाणा घालू शकणार नाहीत असा त्यांचा कयास असतो. आणि दोन्ही घरच्यांंच्या नाइलाजास्तव तसंच घडतं. घरच्यांचा आणि गाववाल्यांचा या लग्नाला मनातून तीव्र विरोध असूनही त्यांच्या लग्नाला कशीबशी संमती दिली जाते. पण अर्थात ती मोठ्यांनी लढवलेली एक क्लृप्ती असते. प्रत्यक्ष लग्नात गायत्रीचं ज्याच्याशी पूर्वी लग्न ठरलेलं असतं त्या मुलाला- पवनला वर म्हणून उभं करायचा असा अण्णासाहेबांचा बेत असतो. परंतु तो बेत या दोघी हाणून पाडतात. मात्र, त्यानंतर त्यांचं लग्न लागतं का, या प्रश्नाचं उत्तर प्रत्यक्ष नाटकात शोधणंच उचित.