लोकसत्ता प्रतिनिधी
मुंबई : नागरी विमान वाहतूक महासंचालनालयाने (डीजीसीए) विमान कर्मचाऱ्यांसाठी श्वास विश्लेषक तपासणीबाबत नागरी विमान वाहतूक नियम शिथिल केले आहेत. पहिल्या प्रकरणात रक्तातील अल्कोहोलचे प्रमाण ०.००९% पर्यंत असलेल्या आढळल्यास संबंधित कर्मचाऱ्याचे समुपदेशन करण्यात येणार आहे. पूर्वी अशा कर्मचाऱ्याला तीन महिने निलंबनाची तरतूद नियमात होती. मात्र वारंवार अल्कोहोलचे सेवन करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांवर निलंबनाची कडक कारवाई कऱण्यात येणार आहे.
डीजीसीएने फ्लाइट क्रूसाठी सुधारित ब्रेथ ॲनालायझर नियमावली लागू केली आहे. ज्यामध्ये रक्तातील अल्कोहोल पातळीपर्यंत (०.००९ ग्रम/१०० मिली) आढळल्यास, पहिल्यांदा निलंबनाऐवजी समुपदेशन करण्याची तरतूद करण्यात आली आहे. या नवीन नियमांतर्गत व्हिडिओ रेकॉर्डिंग अनिवार्य आहे. वारंवार मद्य सेवन करणाऱ्यास कडक शिक्षा (निलंबन/परवाना रद्द) करण्यात येणार आहे.
पारदर्शकता सुनिश्चित करण्यासाठी आणि गैरप्रकार टाळण्यासाठी सर्व ब्रेथ ॲनालायझर चाचण्यांचे व्हिडिओ रेकॉर्डिंग करणे बंधनकारक आहे. दुसऱ्यांदा मद्यप्राशन चाचणी सकारात्मक आल्यास, परवाना तीन महिन्यांसाठी निलंबित करण्यात येईल. विदेशी पायलट आणि इतर परदेशी पायलटची मद्यप्राशन चाचणी सकारात्मक आढळल्यास त्यांची अधिकृतता रद्द केली जाईल. तसेच, गैर-अनुसूचित ऑपरेटर आणि उड्डाण प्रशिक्षण संस्थांनाही हे नियम लागू आहेत. उड्डाणापूर्वी १२ तास मद्यपान न करण्याचा मूळ नियम कायम आहे. उड्डाणानंतरच्या चाचणीत सकारात्मक आढळल्यास एका वर्षासाठी परवाना निलंबित केला जाईल. ही सुधारणा ९ फेब्रुवारी २०२६ पासून लागू झाली आहे. नवीन नियमांमुळे उड्डाण सुरक्षा वाढवणे आणि कठोर नियमांमधून विमान कर्मचाऱ्यांना दिलासा देण्याचा डीजीसीएचा प्रयत्न आहे.
