लोकसत्ता टीम

नागपूर : कंपवाताच्या (पार्किंसन) आजाराचे कारण अद्यापही स्पष्ट नाही. परंतु, ८ ते १० टक्के रुग्णांमध्ये आनुवंशिक कारणाने हा आजार होत असल्याचे निरीक्षण मेंदूरोग तज्ज्ञांनी नोंदवले आहे, अशी माहिती ‘वर्ल्ड फेडरेशन ऑफ न्यूरोलॉजी’चे विश्वस्त आणि पद्मश्री डॉ. चंद्रशेखर मेश्राम यांनी दिली. गुरुवारी, ११ एप्रिलला जागतिक कंपवात दिवस असून त्यानिमित्त घेतलेला हा आढावा.

series of misadventures in Sassoon hospital Department of Medical Education not taking any action
गैरकारभारांमुळे ‘सर्वोपचार’ रुग्णालयच ‘गंभीर आजारी’! ससूनमध्ये गैरप्रकारांची मालिका; वैद्यकीय शिक्षण विभाग बघ्याच्या भूमिकेत
hardik pandya natasha stankovik divorce
Hardik Pandya Divorce: हार्दिकशी घटस्फोटाच्या प्रश्नावर नताशानं दोनच शब्दांत दिलं उत्तर; प्रश्न विचारताच म्हणाली…
Milk tea and coffee harmful to health
विश्लेषण: तरतरी येत असली, तरी दुधाचा चहा, कॉफी आरोग्यास घातकच? काय सांगतात आयसीएमआरची मार्गदर्शक तत्त्वे?
CBSE 11th 12th Exam Pattern Changed
११ वी, १२ वीच्या परीक्षा पद्धतीत मोठा बदल! प्रश्न व गुणांची टक्केवारी कशी बदलणार? CBSE समोर आव्हान काय?
Trigrahi Yog 2024
११ दिवसांनी ‘या’ राशींचे बदलेल भाग्य? ३ ग्रहांची महायुती होताच होऊ शकतात गडगंज श्रीमंत, भाग्यवान राशी कोणत्या?
Benefits Of Shevgyachi Bhaji Moringa Leaves powder
शेवग्याच्या शेंगा व भाजीमध्ये दडलेले फायदे वाचा, एका दिवसात किती व कसा खावा शेवगा? तज्ज्ञांनी सांगितलं कॅलरीजचं सूत्र
budh gochar mercury transit in mesh these 3 zodiac sign get more profit astrology
येत्या २४ तासांनंतर हिऱ्यापेक्षाही चमकणार ‘या’ तीन राशींचे नशीब; बुधाच्या मेष राशीतील प्रवेशाने संपणार वाईट काळ
Nagpur, Smartphones, parents,
‘पाल्यांच्या कोवळ्या मनातील सुप्त प्रश्नांची उत्तरे पालकांनीच शोधावी’

डॉ. मेश्राम म्हणाले, कंपवात हा एक मेंदूचा आजार आहे. जो मन, शरीराच्या हालचाली आणि मेंदूच्या कार्याच्या जवळजवळ सर्व बाबींवर परिणाम करतो. काही रुग्णांमध्ये पर्यावरणीय घटक, वायू प्रदूषणही या आजाराला जबाबदार राहण्याचा अंदाज आहे. परंतु भविष्यातील संशोधनातून हे जास्त स्पष्ट होईल. कंपवात आजाराचा (पार्किंसन) परिणाम सर्व वयोगटातील लोकांवर होतो. वाढत्या वयोमानासह कंपवाताचेही रुग्ण वाढत आहे. जगात सुमारे ९० लाख रुग्णांना या रोगाने ग्रासले आहे. भारतात या आजाराचे ८ ते ९ लाख रुग्ण आहे. दहा वर्षानंतर हे प्रमाण दुप्पट होईल. महिलांच्या तुलनेत पुरुषांमध्ये या आजाराचे प्रमाण दीडपटीने जास्त आहे. ४० वयोगटाखालील तरुणांमध्ये हा रोग दिसून येतो. जेव्हा हा रोग ४० ते ६० वर्षे वयोगटातील लोकांना होतो तेव्हा त्याला कंपवाताचा तरुण प्रारंभ म्हणतात. आणि ४० वर्षांपेक्षा कमी वयामधे किशोर कंपवात रोग म्हणतात.

आणखी वाचा-नागपुरात बी. एस्सी. विद्यार्थिनीच्या आत्महत्या प्रकरणात २० जणांनी नोंदवली साक्ष

कंपवात आजाराची प्रारंभी लक्षणे ओळखली जात नसल्याने २५ टक्के रुग्णांचे निदान चुकीचे होते. या आजाराची कारणे स्पष्ट नाहीत. दर्जेदार ‘न्यूरोलॉजिकल’ काळजी आणि उपचारामुळे कंपवाताच्या रुग्णांचे जीवन सुधारण्याचे प्रयत्न केले जात असून या आजाराबद्दल जनजागृतीची गरज आहे. -डॉ. चंद्रशेखर मेश्राम, विश्वस्त, ‘वर्ल्ड फेडरेशन ऑफ न्यूरोलॉजी’

लक्षणे काय?

  • कंपन व शरीराच्या हालचालीतील संथपणा
  • शरीराच्या एका बाजूने आजाराची सुरुवात होऊन पूर्ण शरीरावर परिणाम दिसतो
  • हात, पाय कडक होतात, पाठीचा कणा वाकतो
  • अचानक खाली पडण्याचे प्रकार दिसून येतात.
  • लिहिताना अक्षरांचा आकार लहान होतो, अक्षर वेडेवाकडे होतात
  • सहीमध्ये बदल, तोंडातून लाळ सांडते
  • झोप व संज्ञानात्मक क्षमतेमध्ये व्यत्यय येतो
  • वेदना, पोटाचे विकार, बद्धकोष्ठता, चिंता, नैराश्य येते व जीवनाची गुणवत्ता कमी होते.