झारखंडच्या समृद्ध खाद्यसंस्कृतीची सफर; ‘हे’ ८ पारंपरिक आदिवासी पदार्थ नक्की खा

झारखंडची आदिवासी खाद्यसंस्कृती ही तेथील घनदाट जंगले, पारंपरिक शेती आणि ऋतूनुसार मिळणाऱ्या नैसर्गिक घटकांवर आधारित आहे. दिसायला साधे पण चवीने परिपूर्ण असलेले हे पदार्थ पिढ्यानपिढ्या जपलेल्या समृद्ध पाककलेचा वारसा दर्शवतात. चला तर मग, झारखंडच्या या अस्सल आणि स्वादिष्ट खाद्यसंस्कृतीची एक सफर करूया! (फोटो : विकिमीडिया कॉमन्स) चिल्का रोटी: भिजवलेला तांदूळ आणि हरभऱ्याच्या डाळीच्या (चणा डाळ) पिठापासून बनवलेली ही रोटी तव्यावर भाजली जाते. सहसा चटणी किंवा गरमागरम भाजीसोबत खाल्ली जाणारी ही रोटी अत्यंत पौष्टिक आणि पोटभरणारी असते. (फोटो : विकिमीडिया कॉमन्स) बांबू शूट सब्जी: झारखंडमधील आदिवासी घरांमध्ये ताज्या बांबूच्या कोंबांचा आवर्जून वापर केला जातो. किंचितशी आंबट आणि विशिष्ट चव असणारी ही भाजी अत्यंत चविष्ट आणि आरोग्यासाठी उत्तम मानली जाते. (फोटो : आशाज किचन/यूट्यूब) धुस्का: झारखंडमधील अत्यंत लोकप्रिय असा हा पारंपरिक पदार्थ! तांदूळ आणि डाळींचे मिश्रण वाटून त्याचे लहान वडे तळून तयार केले जातात. बाहेरून कुरकुरीत आणि आतून मऊ असणारा धुस्का मसालेदार बटाट्याच्या रस्सा-भाजीसोबत अप्रतिम लागतो. (फोटो : विकिमीडिया कॉमन्स) भाताच्या पदार्थांसोबत हंडिया: हंडिया हे तांदळापासून बनवलेले एक पारंपरिक आंबवलेले पेय आहे. आदिवासी संस्कृतीत याला खूप महत्त्व असून, विविध सण-उत्सव आणि मेळाव्यांच्या वेळी घरगुती जेवणासोबत हे पेय आवर्जून प्राशन केले जाते. (फोटो : विकिमीडिया कॉमन्स) रुग्रा करी: 'रुग्रा' हे पावसाळ्यात जंगलात नैसर्गिकरीत्या उगवणारे एक दुर्मिळ, खाण्यायोग्य रान-मशरूम आहे. स्थानिक आदिवासींमध्ये याला विशेष पसंती दिली जाते. गरमागरम मसाल्यांमध्ये शिजवल्यानंतर या भाजीला एक समृद्ध आणि मातीसारखा अस्सल स्वाद येतो. (फोटो : ज्योतीज लिटल ट्रीट कॉर्नर/यूट्यूब) महुआ लाडू: वाळलेल्या 'महुआ'च्या फुलांपासून बनवले जाणारे हे लाडू नैसर्गिकरीत्या गोड आणि पौष्टिक असतात. सणासुदीच्या काळात बनवले जाणारे हे लाडू आदिवासी जीवनशैली आणि परंपरांशी घट्ट जोडलेले आहेत. (फोटो : आदिवासी व्यवहार मंत्रालय/फेसबुक)