विश्लेषण : प्रदूषणाने २०१९ मध्ये जगभरात ९० लोकांचा बळी; विषारी हवेमुळे भारतात १६.७ लाख लोकांचा मृत्यू

जगभरातील प्रदूषणाबाबत धक्कादायक आकडेवारी समोर आली आहे

pollution
(फोटो सौजन्य – PTI)

जगभरातील प्रदूषणाबाबत धक्कादायक आकडेवारी समोर आली आहे. २०१९ मध्ये जगभरात वेगवेगळ्या प्रदूषणामुळे ९० लाख लोकांचा मृत्यू झाला आहे. सन २००० पासून हे आकडे ५५ टक्क्यांनी वाढले आहेत. चीनमध्ये सर्वाधिक २४ लाख मृत्यू झाले आहेत. भारत दुसऱ्या क्रमांकावर आहे, येथे १६.७ लाख लोकांचा मृत्यू झाला. तर अमेरिका या यादीत सातव्या क्रमांकावर आहे. लॅन्सेट प्लॅनेटरी हेल्थने प्रदूषण आणि आरोग्याबाबत ही आकडेवारी जाहीर केली आहे.

प्रदूषण आणि आरोग्यावरील लॅन्सेट आयोगाने म्हटले आहे की जागतिक आरोग्यावर प्रदूषणाचा परिणाम युद्ध, दहशतवाद, मलेरिया, एचआयव्ही, क्षयरोग, ड्रग्ज आणि अल्कोहोल यापेक्षा कितीतरी जास्त आहे. सर्वसाधारणपणे, पुनरावलोकनात असे आढळून आले की वायू प्रदूषणामुळे ६.७ दशलक्ष लोक मरण पावले. याला हवामानातील बदल कारणीभूत असल्याचे तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे.

वायू प्रदूषणामुळे ६६.७ लाख मृत्यू

अहवालानुसार, जगभरात केवळ वायू प्रदूषणामुळे ६६.७ लाख लोकांचा मृत्यू झाला आहे. घातक रसायनांच्या वापरामुळे १७ लाख लोकांना आपला जीव गमवावा लागला. सन २०१९ मध्ये केवळ वायुप्रदूषणामुळे भारतात १६.७ लाख लोकांचा मृत्यू झाला. म्हणजेच, जर आपण गणना केली तर, त्या वर्षी देशातील एकूण मृत्यूंपैकी १७.८ टक्क्यांपैकी मृत्यू आहेत.

भारताची आकडेवारी भीतीदायक

भारतातील वायू प्रदूषणाशी संबंधित १६.७ लाख मृत्यूंपैकी सर्वाधिक ९.८ लाख पीएम २.५ प्रदूषणामुळे झाले आहेत. आणखी ६.१ लाख घरगुती वायू प्रदूषणामुळे झाले. प्रदूषण स्रोतांमुळे होणारे मृत्यू (जसे की घरातील वायू प्रदूषण आणि जल प्रदूषण) कमी झाले असले तरी, औद्योगिक प्रदूषण (जसे की सभोवतालचे वायू प्रदूषण आणि रासायनिक प्रदूषण) मृत्यूमुळे ही कपात भरुन निघाली आहे.

दररोज ६४०० मृत्यू

एका वर्षात २३.५ लाख मृत्यूंच्या आधारे, जर आपण दररोज सरासरी मृत्यू काढले तर ही संख्या ६४०० वर येते. म्हणजेच प्रदूषणामुळे होणाऱ्या आजारांमुळे दररोज ६४०० लोकांचा मृत्यू होत आहे. हा आकडा करोना महामारीच्या आकडेवारीपेक्षा कितीतरी पटीने जास्त आहे. सुमारे अडीच वर्षांत करोनामुळे देशात ५ लाखांहून अधिक मृत्यू झाले आहेत. त्यामुळे अभ्यासात दिलेल्या प्रदूषणामुळे होणाऱ्या मृत्यूंची संख्या धक्कादायक आहे.

अमेरिकेची स्थितीही चांगली नाही

द लॅन्सेट प्लॅनेटरी हेल्थ जर्नलनुसार, एकूण प्रदूषणामुळे होणाऱ्या मृत्यूसाठी पहिल्या १० देशांमध्ये अमेरिका हा एकमेव पूर्णपणे औद्योगिक देश आहे. येथे २०१९ मध्ये प्रदूषणामुळे १,४२,८८३ लोकांचा मृत्यू झाला. अमेरिका सातव्या स्थानावर आहे. अहवालानुसार, प्रदूषणामुळे होणाऱ्या मृत्यूंपैकी ९० टक्क्यांपेक्षा जास्त मृत्यू हे कमी उत्पन्न असलेल्या आणि मध्यम उत्पन्न असलेल्या देशांमध्ये होतात.

मराठीतील सर्व लोकसत्ता विश्लेषण ( Explained ) बातम्या वाचा. मराठी ताज्या बातम्या (Latest Marathi News) वाचण्यासाठी डाउनलोड करा लोकसत्ताचं Marathi News App.

Web Title: Explained in 2019 worldwide 9 million people died due to various pollution abn

Next Story
विश्लेषण : भारतीयांची पुत्ररत्नाला पसंती, पण मेघालय मात्र अपवाद; या राज्यात कन्यारत्नाला जास्त पसंती, असे का?
फोटो गॅलरी