21 January 2021

News Flash

डॉ. यश वेलणकर

मनोवेध : मुलांची घडण

कोणत्याही घटनेला दिली जाणारी प्रतिक्रिया ठरलेली असते, असे  वर्तन चिकित्सक (बिहेव्हिअर थेरपिस्ट) म्हणतात

मनोवेध : तोतरेपणा

व्यक्तिमत्व विकासासाठी स्वत:ची कौशल्ये विकसित करावी लागतात त्याच बरोबर काही वैगुण्ये असतील तर ती दूर करावी लागतात.

मनोवेध : जीविका

‘सिग्नेचर’ म्हणजे स्वाक्षरी; ती जशी प्रत्येकाची वेगळी असते, तसेच प्रत्येक माणसातील गुण आणि कौशल्ये यांचा एकत्रित परिणाम वेगळा असतो.

मनोवेध : आत्मभान

हे भान नसले तरी प्राण्यांना शरीराचे भान असते. त्यांना शरीरातील संवेदना जाणवत असतात

मनोवेध : व्यवस्थापकीय कार्ये

समस्या सोडवण्यासाठी विचार करणे, नियोजन, प्राधान्यक्रम ठरवणे ही मानवी मेंदूची एग्झिक्युटिव्ह फंक्शन्स – व्यवस्थापकीय कार्ये – आहेत

मनोवेध : एकाग्रता ध्यान

‘अटेन्शन’ हे आपल्या मेंदूतील ऊर्जेचा नेता आहे.

रोगांचे कारण

ती आजार बरे करण्यासाठी आहे तशीच ओज आणि तेज वाढवण्यासाठी आहे.

मनोवेध : ध्यानाचा सराव

आवाज ऐकला की लगेच, तो कसला आवाज आहे याचा विचार येतो. शरीरात काही संवेदना जाणवल्या, तर त्याचेही विचार येतात.

मनोवेध : लोगो थेरपी

लोगो थेरपीतील ‘स्पिरिट’ म्हणजे साक्षीभावाला दिलेला वेगळा शब्द आहे, हे स्पष्ट आहे

मनोवेध : अस्तित्ववाद

स्पिनोझा हा तत्त्वज्ञ असेच मांडतो की, माणूस कोण होणार हे जन्माला येतानाच नक्की झालेले असते.

स्वत:च्या शरीर-मनाचा स्वीकार

डॉ. यश वेलणकर yashwel@gmail.com ‘सर्व जण सुखी होवोत, सर्वाचे कल्याण होवो’ अशी प्रार्थना सर्व संस्कृतींमध्ये आहे. ती म्हणताना मनात संतोष, प्रेम, कृतज्ञता, करुणा असे भाव काही वेळ धारण करून ठेवणे याला ‘करुणा ध्यान’ म्हणतात. या ध्यानाने मेंदूतील ‘सेरोटोनिन’ वाढते, असे संशोधनात आढळत आहे. सत्त्वावजय चिकित्सेतही या तंत्राचा उपयोग केला जातो. ‘स्वत:च्या शरीर-मनाचा स्वीकार’ हा त्यातील पहिला […]

मनोवेध : मानवकेंद्रित समुपदेशन

माणूस स्वत:ची वास्तव स्थिती, मनातील विचार साक्षीभावाने पाहू शकतो. पण अस्वस्थता जास्त असेल, तर ते शक्य होत नाही.

मनोवेध : साक्षी मी!

लहान असताना जे महत्त्वाचे वाटते, ते आता वाटत नाही; म्हणजे मनदेखील बदललेले असते.

मनोवेध : व्यसनमुक्ती

माणसाला कोणतेही व्यसन लागते, त्यास डोपामाइन कारणीभूत असते

उत्सुकतेचे रसायन

चुंबन घेण्याच्या कल्पनेनेच मेंदूत डोपामाइन पाझरते, मन उत्तेजित होते.

मनोवेध : मेंदूतील ‘अफू’

वेदना जाणवू न देणारे एन्डॉर्फिन हे रसायन अफूतील मॉर्फीनसारखे वेदनाशामक असते.

मनोवेध : मेंदूतील बुद्धी

मेंदूच्या पेशी म्हणजे न्युरॉन्स या शरीरातील अन्य पेशींपेक्षा वेगळ्या असतात, हे १८३७ साली स्पष्ट झाले होते

मनोवेध : स्नायू शिथिलीकरण

जाकॉब्सन यांनी बायोफीडबॅक हे तंत्रदेखील विकसित केले.

मनोवेध : तणाव व्यवस्थापन

तणाव वाढला की शारीरिक, मानसिक लक्षणे जाणवू लागतात. त्याकडे लक्ष दिले नाही तर आजार होतात.

मनोवेध : शरीराची युद्धस्थिती

कोणताही धोका जाणवला, मोठ्ठा आवाज झाला, की शरीरात अ‍ॅड्रिनालीन रसायन पाझरते

मनोवेध : स्वयंसूचना

यश येते आहे हे पाहून त्यांनी १९२० मध्ये ‘सेल्फ मास्टरी थ्रू कॉन्शस ऑटोसजेशन’ हे पुस्तक प्रसिद्ध केले.

मनोवेध : मनातील कचरा

आपल्या घरात कचरा तयार होतो, तसाच मनातदेखील तयार होतो.

मनोवेध : वडय़ाचे तेल वांग्यावर !

नोकरी करणाऱ्या माणसाला त्याच्या साहेबाचा राग आला तरी तो त्याच्या समोर व्यक्त करू शकत नाही.

मनोवेध : मनाच्या बचाव यंत्रणा

‘रिप्रेशन’ म्हणजे भावनांचे दमन. हे सध्या समाजात मोठय़ा प्रमाणात आहे.

Just Now!
X