माणसापेक्षाही श्रेष्ठ परिपूर्ण बुद्धिमत्ता प्रत्यक्षात आणण्यासाठी तंत्रज्ञानात संशोधन सुरू आहे. माणसाचे अनुकरण करत आणखी वरची पातळी गाठायचा प्रयत्न त्यात आहे. नैसर्गिक भाषा वापरणारी चॅटजीपीटीसारखी लार्ज लँग्वेज मॉडेल्स झपाटय़ाने सुधारत आहेत. एकाच वेळी दृकश्राव्य, मजकूर आणि इतर प्रकारची माहिती समर्थपणे हाताळू शकणाऱ्या मल्टीमोडल बुद्धिमान प्रणाली येत आहेत.

कृत्रिम बुद्धिमत्ता मिळालेल्या माहितीवरून भविष्यातले अंदाज वर्तवू शकते (प्रेडिक्टिव्ह). परिणाम आणि त्यामागील कार्यकारण उमजून घटनांमागची कारणे निश्चित करू शकते (कॉझल) आणि उपलब्ध माहितीच्या आधारे नवीन काही निर्माण करू शकते (जनरेटिव्ह). आज या तिन्हीसाठी बहुतेक वेळा आपण वेगवेगळय़ा प्रणाली वापरतो. हायपरमोडल बुद्धिमान प्रणालीमध्ये या तिन्ही क्षमता असतात. स्वयंचलित यंत्रणांमध्ये वापरण्यासाठी हायपरमोडल प्रणालीवर वेगाने संशोधन सुरू आहे. त्यातून मानवी बुद्धिमत्तेच्या कित्येक पटींनी पुढे जाणे शक्य आहे. माहिती, अनुभव आणि संदर्भावरून शिकणाऱ्या मशीन लर्निग तंत्रज्ञानाचा अनेक बुद्धिमान प्रणालींमध्ये वापर होतो. पण माणूस आजपावेतो अनेकदा चुकतमाकत शिकला आहे. अमुक केल्यास फायदा आणि तमुक केल्यास नुकसान किंवा शिक्षा, या धर्तीचे शिक्षण अधिक पक्के होते. त्याला सामाजिक, नैतिक, कायदेशीर नियमांचा भक्कम पाया मिळतो. एकदा झालेली चूक सहसा पुन्हा होत नाही. त्यामुळे या प्रकारच्या डीप रिएन्फोर्समेंट लर्निगने बुद्धिमान प्रणाली माणसाच्या अधिकाधिक जवळ आणि मग त्याही पलीकडे जातील असा एक विचार आहे. 

मराठीतील सर्व नवनीत बातम्या वाचा. मराठी ताज्या बातम्या (Latest Marathi News) वाचण्यासाठी डाउनलोड करा लोकसत्ताचं Marathi News App.
Web Title: Loksatta kutuhal the technology behind perfect intelligence amy
First published on: 27-02-2024 at 01:16 IST