19 October 2017

News Flash

‘मधु मागशि माझ्या सख्या, परी..’

‘मधु मागशि माझ्या सख्या, परी मधुघटचि रिकामे पडती घरी!

‘भुलविलेस साजणी, तू विलोल लोचनी..’

भावगीतांच्या दुनियेत कवी सुधांशु यांचे योगदान मोलाचे आहे.

‘आकाशी फुलला चांदण्याचा मळा..’

भावगीताच्या प्रवासात दिवस मावळला, रात्र झाली अन् चहूकडे अंधार पसरला असे कधी झालेच नाही.

‘अजून त्या झुडुपांच्या मागे..’

‘अजून त्या झुडुपांच्या मागे, सदाफुली दोघांना हसते

‘घाल घाल पिंगा वाऱ्या माझ्या परसात..’

कवी कृ. ब. निकुंब यांची एक कविता आपल्या पाठय़पुस्तकात अभ्यासाला होती.

‘जीवाच्या जिवलगा नंदलाला रे..’

१९२७-२८ च्या सुमाराचा एक प्रसंग. शाळांमधून संगीत हा विषय शिकवायला तेव्हा सुरुवात झाली होती.

‘निळा सावळा नाथ..’

भावगीतांच्या प्रवासात एका गुणी गायिकेने मोजकी गीते गायली, परंतु ती गीते लोकप्रिय झाली.

‘केतकीच्या बनी तिथे, नाचला गं मोर..’

अशोक पत्कींनी या गीताची चाल करताना ‘संचारी’ या बंगाल संगीतप्रकाराचा उपयोग केलाय.

‘सखी शेजारिणी, तू हसत रहा..’

के. महावीर यांच्यासारखे असामान्य प्रतिभेचे ‘गुरू’ लाभलेले हे गायक आहेत.

श्रावणात घननिळा बरसला

नादाच्या अलौकिक पातळीवर आपण तल्लीन होतो आणि आपण त्या विश्वात थांबणे पसंत करतो.

‘घे झाकून मुख हे चंद्रमुखी..’

मराठी भावगीतांच्या प्रवासात आकाशवाणीवरील ‘भावसरगम’ या कार्यक्रमाचे लक्षवेधी योगदान आहे.

‘माती सांगे कुंभाराला, पायी मज तुडविसी..’

गोविंद पोवळे यांचे वास्तव्य १९३२ पासून- म्हणजे त्यांच्या जन्मापासून पनवेलजवळील चिरनेर येथे होते.

‘तोच चंद्रमा नभात, तीच चैत्रयामिनी..’

शीलाभट्टारिका नावाच्या कवयित्रीने रचलेल्या संस्कृत श्लोकावरून शान्ता शेळके यांनी हे गीत लिहिले.

‘पत्र तुझे ते येता अवचित, लाली गाली खुलते नकळत..’

प्रत्यक्ष भेटीतल्या गप्पांमध्ये संगीतकार बाळ चावरे यांनी अनेक आठवणी मनमोकळेपणाने सांगितल्या.

‘तुझे गीत गाण्यासाठी..’

संगीतकार यशवंत देव यांनी लिहिलेले ‘शब्दप्रधान गायकी’ हे पुस्तक संगीत क्षेत्रातील सर्वानी वाचावे असे आहे.

‘धागा धागा अखंड विणूया..’

‘धागा’ या शब्दातच संगीत दडलेले आहे. पहिल्या अक्षरात तबल्याचा ‘धा’ आहे आणि दुसरे अक्षर ‘गा’ असे सांगते.

‘चाफा बोलेना, चाफा चालेना..’

कवी ‘बीं’चे ‘चाफा बोलेना’ हे गीत थेट रसिकांच्या हृदयात पोहोचले.

‘जाणार आज मी माहेराला, ओटी भरा गं ओटी भरा..’

माहेरगीतांमध्ये व इतरही भावगीतांमध्ये एका गायिकेचे योगदान मोलाचे आहे. ती गायिका म्हणजे.. मोहनतारा अजिंक्य.

‘आठवणी दाटतात, धुके जसे पसरावे..’

गायिका सुमती टिकेकर यांनी ध्वनिमुद्रिकेसाठी मोजकीच भावगीते गायली.

‘डाव मांडून भांडून मोडू नको..’

गीत ना. घ. देशपांडे यांचे, संगीतकार राम फाटक व गायक सुधीर फडके या त्रयीचे लोकप्रिय गीत आठवले.

‘मोहुनिया तुजसंगे नयन खेळले जुगार..’

प्रेमगीतातील या खेळाला संगीतकार गजानन वाटवे यांनी उत्तम स्वरांत बांधले आहे.

‘कुणी बाई गुणगुणले..’

भावगीताच्या प्रांतामध्ये आशा भोसले यांनी अगणित गाणी गायली

‘हसले मनी चांदणे..’

हे सारे वाचताना माणिक वर्मा यांच्या गाण्यांचा चाहता म्हणून मनात एक उत्सुकता निर्माण झाली,

‘जनी बोलली, भाग्य उजळले..’

भावगीतांच्या वाटचालीमध्ये असंख्य गायक-गायिकांचं योगदान आहे.