21 May 2018

News Flash

नवनीत

कुतूहल : जस्त (झिंक)

ग्रीक आणि रोमन लोकांना जस्त हे मूलद्रव्य माहिती होतं, पण त्यांनी त्याचा कधी उपयोग केला नाही.

जे आले ते रमले.. : पाटण्याचे पठाण

साधारणत: तेराव्या शतकात बिहारमध्ये पठाण जमातीचे लोक यायला सुरुवात झाली.

कुतूहल : विद्युत सुवाहक.. तांबे

तांब्याचा महत्त्वाचे गुणधर्म म्हणजे उच्च दर्जाची उष्णता वाहकता आणि विद्युत वाहकता.

जे आले ते रमले.. : सुरी साम्राज्य

१५४५ साली किलजर किल्ल्याच्या वेढय़ात, सुरुंगाच्या झालेल्या स्फोटात शेरशाह सुरी मारला गेला.

कुतूहल : बहुगुणी तांबे

तांब्याच्या खाणीतून वाहणाऱ्या पाण्यात लोखंड घातल्यास त्यावर तांब्याचा थर बसत असे.

जे आले ते रमले.. : शेरशाह सुरी

शेरशाह ऊर्फ फरीदने प्रथम बहारखान लोहानी या मोगलांच्या बिहारच्या सुभेदाराकडे नोकरी धरली.

कुतूहल : ताम्रयुग

आदिकालापासून मानवाने जे धातू वापरले त्यात तांब्याचा समावेश होता.

जे आले ते रमले.. : लोधी-पठाण सल्तनत

बहलूलनंतर सुलतानपदी आलेला सिकंदर शाह लोधी हा चोख आणि कार्यक्षम प्रशासक होता.

कुतूहल : कोबाल्टची कमाल

कोबाल्ट क्लोराइडच्या द्रावाला उष्णता दिली असता त्याचा रंग हिरवा होत असे.

जे आले ते रमले.. : पठाणांचा भारतप्रवेश

पठाण हे नाव पश्तून लोकांना उर्दू भाषिकांनी रूढ केलं असावं.

कुतूहल : कोबाल्ट

अजैविक स्वरूपातील कोबाल्ट हा जिवाणू, एकपेशीय वनस्पती आणि बुरशी यांचा सूक्ष्म पोषक आहे. 

जे आले ते रमले.. : पश्तुनी कबिले

‘कोहल’ हा कबिल्याचा सर्वात लहान हिस्सा असतो. असे अनेक कोहल म्हणजे परिवारांचा मिळून ‘प्लारीना’ बनतो

जे आले ते रमले.. : पठाणी पश्तूनवाली

टोळ्यांमध्ये राहणे पसंत करणारा हा समाज आज जगातला सर्वाधिक मोठा टोळीधारी समाज आहे.

कुतूहल : लोह : ताऱ्याचा विनाशक

केंद्राच्या दिशेनं आत खेचणाऱ्या गुरुत्वाकर्षणाच्या बलाच्या विरोधात, विरुद्ध दिशेनं काम करणारं त्याच ताकदीचं बल तयार होतं.

कुतूहल : लोहपुरुष ?

सायटोक्रोम नावाचं एक उपांगही ऑक्सिजनला बांधून ठेवण्याचं काम करतं.

जे आले ते रमले.. : चेरमाण पेरुमलचे धर्मातर

त्या काळात क्रांगानूर या मलबारच्या परगाण्यावर चेरमाण पेरुमल याचे राज्य होते. काही अरब फकीर चेरमाणकडे आले.

कुतूहल : लोह (लोखंड)

इ.स.पूर्व ३५००च्या सुमारास इजिप्तमध्ये प्रथम लोखंडी वस्तू सापडल्याची नोंद आढळते.

जे आले ते रमले.. : बेडे ग्रिफिथ यांचे कार्य

अ‍ॅलननी स्वतला चर्च ऑफ इंग्लंडच्या कार्याला वाहून घेण्याचे ठरवले.

कुतूहल : बहुरंगी क्रोमिअम

आपल्या घरातील नळ, पाइप हे बरेचदा क्रोम प्लेटिंगने मढविलेले असतात. या आवरणाची जाडी काही मायक्रॉनमध्ये असते.

जे आले ते रमले.. : एडिथ ब्राऊन

एडिथचा जन्म १८६४ सालचा इंग्लंडमधील कंबरलँड परगण्यातला.

कुतूहल  : क्रोमिअम : रंगांची दुनिया

क्रोमिअमच्या संयुगाचा शोध अठराव्या शतकातच लागला.

कुतूहल : बहुढंगी टिटॅनिअम

अ‍ॅक्वा रेजिया हे द्रावण हायड्रोक्लोरिक आम्ल आणि नत्रस आम्ल हे ३:१ या प्रमाणात एकत्र करून बनविले जाते.

जे आले ते रमले.. भारतमित्र हॉर्निमन

१९१३ साली बेंजामिन मुंबईच्या ‘बॉम्बे क्रॉनिकल’ या वृत्तपत्राचे प्रमुख संपादक म्हणून रुजू झाले.

कुतूहल : टिटॅनिअम

चौथ्या आवर्तनातील आणि चौथ्या गणात स्थान असलेले टिटॅनिअम या मूलद्रव्याचा अणुक्रमांक २२ आहे.