लोकसत्ता प्रतिनिधी

पुणे: सायबर धोक्यांचे निरीक्षण, विश्लेषण आणि ते रोखण्यास सक्षम करणारे ‘हनीपॉट फ्रेमवर्क’, उपग्रहाकडून मिळालेली माहिती आणि वन अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीच्या आधारे जंगलातील वणवा पसरण्याचे क्षेत्र सांगू शकणारी ‘फायर स्प्रेड सिम्युलेशन सिस्टिम’ या दोन प्रणाली प्रगत संगणन विकास केंद्राने (सी-डॅक) विकसित केल्या आहेत.

Inspection of Tejas Garge house in Mumbai nashik
तेजस गर्गेच्या मुंबईतील घराची तपासणी
Pune Porsche Crash Update
“पोर्श कार अपघात प्रकरणातील गाडीचा ड्रायव्हर बदलण्याचा प्रयत्न”; पोलीस आयुक्तांनी सांगितली धक्कादायक माहिती
fir against against owners of 24 illegal hoardings in Pimpri
पिंपरीतील २४ अनधिकृत होर्डिंगधारक, मालकांविरुद्ध गुन्हे
Regulations of Maharera applicable for housing projects of retired and senior citizens
सेवा निवृत्त आणि ज्येष्ठांच्या गृहनिर्माण प्रकल्पांसाठी महारेराची नियमावली लागू
Director of Directorate of Archeology, Accused of Bribery, tejas garge, abscond, Assistant Director Not Arrested, Maternity Leave, anti corruption beurue, nashik, marathi news,
तेजस गर्गे अद्यापही फरार, लाच प्रकरणातील संशयित
Mumbai Municipal Corporation, bmc, Seizes Properties, Unpaid Property Taxes, bmc news, tax not paid news,
मुंबई : मालमत्ता कर थकवणाऱ्या शैक्षणिक संस्थेचे संगणक केंद्र टाळेबंद, मालाडमधील संस्थेवर कारवाई
Crime against three officers including Superintendent of State Excise Department for taken bribe for beer shop license
राज्य उत्पादन शुल्क विभागाच्या अधीक्षकांसह तीन अधिकाऱ्यांवर गुन्हा; बिअर शॉपीच्या परवान्यासाठी घेतली एक लाखाची लाच
Creation of a special website for the deaf
मुंबई : कर्णबधिरांसाठी विशेष संकेतस्थळाची निर्मिती

सीडॅकचे महासंचालक ई. मगेश यांनी पत्रकार परिषदेत ही माहिती दिली. कार्यकारी संचालक कर्नल (नि.) ए. के. नाथ या वेळी उपस्थित होते. सी-डॅकचा ३६वा वर्धापन दिन कार्यक्रम बुधवारी (२२ मार्च) ज्येष्ठ शास्त्रज्ञ डॉ. रघुनाथ माशेलकर यांच्या उपस्थितीत होणार आहे. या कार्यक्रमात ‘हनीपॉट फ्रेमवर्क’, ‘फायर स्प्रेड सिम्युलेशन सिस्टिम’ यासह सॉफ्टवेअर सुरक्षेवर आधारित अभ्यासक्रम, पायाभूत सुविधा सुरक्षा प्रशिक्षण साहित्य सादर करण्यात येणार आहे.

‘हनीपॉट फ्रेमवर्क’ या प्रणालीद्वारे सायबर धोक्यांचे निरीक्षण, विश्लेषण करण्यासह ते रोखले जाऊ शकतात. तसेच हल्लेखोरांचे वर्तन समजून घेऊन त्याचा अभ्यास करण्यास मदत करते. दोन वर्षे या प्रणालीची प्रायोगिक स्तरावर चाचणी घेण्यात आली. त्यानंतर कृत्रिम बुद्धिमत्ता, इंटरनेट ऑफ थिंग्जवर आधारित ही प्रगत स्वरुपातील प्रणाली देशभरातील दोन हजार ठिकाणी कार्यान्वित करण्यात आली आहे. तर जंगलात लागणाऱ्या वणव्यांमुळे होणारे वनसंपदेचे नुकसान टाळण्यासाठी ‘फायर स्प्रेड सिम्युलेशन सिस्टिम’ ही प्रणाली तयार करण्यात आली आहे. उपग्रहाकडून मिळालेली माहिती आणि वन अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीच्या आधारे वणवा जंगलातील किती भागात पसरू शकतो याचा अंदाज ही प्रणाली वर्तवते. त्यानुसार तातडीने उपाययोजना हाती घेता येऊ शकतात. सिक्किममध्ये या प्रणालीची चाचणी घेण्यात आली. सिक्किमचा माहिती आणि तंत्रज्ञान विभाग, आयआयटी खरगपूर यांच्या सहकार्याने या प्रणालीची निर्मिती करण्यात आली. आता देशभरातील विविध राज्यांतील वनविभागांना ही प्रणाली उपलब्ध करून देण्यात येईल.

एनसीव्हीईटीची संलग्नता

सी-डॅकचे पदव्युत्तर अभ्यासक्रम आतापर्यंत नॅशनल स्कील करिक्युलम फ्रेमवर्कवर (एनएसक्युएफ) आधारित होते. आता या अभ्यासक्रम नॅशनल क्रेडिट फ्रेमवर्कनुसार करण्यात आले आहेत. तसेच अभ्यासक्रमांना नॅशनल कौन्सिल फॉर व्होकेशनल एज्युकेशन अँड ट्रेनिंगची (एनसीव्हीईटी) संलग्नता प्राप्त करण्यात आली आहे, असे कर्नल (नि.) ए. के. नाथ यांनी सांगितले.